Teq's Blog

Anh Hùng ở Mù Cang Chải

Posted in Những con đường by Tequila on September 28, 2015

Khuya rồi mà nghe phải mấy bản nhạc hay đâm lại tỉnh ngủ.

Thế là sau chuyến độc hành Cao Bằng – Hà Giang có một tháng, tôi lại đi chuyến nữa, ngắn ngày. Lần này phục vụ anh em là chính. Tôi không hào hứng lắm, vì Mù Cang Chải quá gần, chưa đi đã tới, thành phần đội hình lại không như dự kiến ban đầu. Nhưng thôi cứ đi, cũng là ủng hộ thằng em giai, lấy vợ xong hai năm nay chả đi được đâu, cuồng cẳng quá rồi. Sau hóa ra lại vui. Mấy ông anh cũ rích hay mấy cô em mới tinh cũng đều vui cả.

Đi với đội anh em này cũng có cái lạ, là bất kể đông hay ít, thì tôi vẫn lo từ đầu đến cuối, mình giống thằng hướng dẫn viên (là do xung phong và anh em tin cậy chứ chẳng ai ép buộc gì). Mấy ông anh lớn thì thôi mình lo liệu chăm sóc cho các anh ấy vì mình làm em. Mấy thằng em dại thì thôi mình lo liệu chăm sóc vì mình làm anh. Nói tóm lại, dù sao lên núi thì tôi lúc nào cũng thấy thoải mái tự tin.

***

Chuyến này ngắn ngày, chả có gì mấy. Mà kể cũng lạ là, thằng em ruột mình, dù nó đã hơn ba mươi tuổi rồi, mà mình vẫn cứ thấy lo lắng cho nó những cái nhỏ nhặt. Nó hỏng xe cũng thấy lo. Anh em tắm suối xong nó mới tới, xuống suối một mình, cũng thấy lo sợ nó hứng quá lao ra chỗ sâu lại bị cuốn vào chỗ xoáy. Rồi do xe hỏng, nó đổi con xe Win siêu siêu ghẻ của thợ sửa để đi, thì mình cũng lấy đi thay lên đèo vì xe ghẻ mình phải đi thì mình mới yên tâm. Nó làm hướng đạo dẫn anh em đến bãi cỏ ven suối ở Mù Cang Chải cắm trại, mình cũng lo vì nhỡ cái bãi không đẹp như ý muốn thì anh em lại phàn nàn nó. Mình về tới nhà là 9h tối, thằng em do hỏng xe vẫn đang vật vờ trên Nghĩa Lộ với một thằng em của nó. Bà già nhăn nhó hỏi:

– Thế Nguyên đâu con, chưa về được à?

– Nó hỏng xe, ở lại Nghĩa Lộ. Mai về.

– Thế nó có một mình à?

– Không,còn có thằng Tuấn Anh nữa mẹ đừng lo.

– Thế là còn có người ở lại với nó chứ gì con?

– Vâng. Mà nó lớn rồi mẹ. Hơn ba mươi rồi. Một mình thì có sao.

Nói với bà già thế nhưng vẫn phải lên gọi điện cho nó, hỏi xem tình hình sao định như thế nào.

***

Tú Lệ – Mù Cang Chải thì đẹp quá rồi, google ra đầy ảnh đẹp. Chỉ tiếc là chuyến đi ngắn ngày, mà thành phần đội hình không phải ai cũng máu thích lang thang đến đâu thì đến, thành ra chỉ lanh quanh ven quốc lộ. Dù vậy, cũng có nhiều thú vui. Tắm suối buổi trưa. Đêm lại cắm trại ở một con suối khác. Thằng bán thịt nướng ở chợ Mù Cang Chải ướp thịt quá ngon. Lần sau mà có đi qua đường này, kiểu gì cũng phải vào làm ba xiên thịt của nó.

Đêm trên Mù Cang Chải thời tiết quá đẹp, đốt lửa uống rượu đánh đàn ngâm thơ ngắm trăng Trung Thu mười ba cho tới khi trăng lặn. Mà cũng chẳng nhớ trăng lặn hay không (nghe anh em nói thế) vì rượu táo mèo ngon quá, về cuối mình uống như uống chè đá, bèn gục trước bò vào lều ngủ. Sáng ra buồn thiu nhìn đôi giày, lần nào ngủ lều trời cũng mưa, và lần nào tỉnh dậy cũng thấy đôi giày ở ngoài lều, sũng nước.

***

Mặc dù tốc độ có khác nhau, chỗ nhanh chỗ chậm, nhưng tôi thấy là phong cảnh chỗ nào cũng đang bị làm cho xấu dần đi.

Sapa thì đã hỏng rồi, hỏng cả thị trấn lẫn Fans. Còn mấy cái thung lũng ruộng bậc thang, thì chả có chỗ nào đứng ngắm vì các sườn dốc có góc nhìn đẹp thì đều bị xây khách sạn. Hà Giang đã hỏng mất cái điểm đẹp nhất để ngắm Mã Pì Lèng, nơi người ta xây tới mấy lớp sàn bê tông ra đó. Mà Thủy điện Nho Quế mà xong, thì toi luôn khúc sông quá trời đẹp dưới chân đèo.  Chợ Đồng Văn đã hỏng, Phố Cáo lởm rồi, rồi còn lởm thêm cái gì nữa (tối nay Trung Thu nghe thời sự thấy lãnh đạo Hà Giang phàn nàn là nhiệm kỳ tới này Hà Giang không có kinh phí để cho các dự án lớn, thấy mừng ghê, các anh mà có nhiều kinh phí thì bỏ mẹ tất cả những chỗ đẹp nhất).

Lần này đi Mù Cang Chải, thấy những góc đẹp nhất từ trên đèo nhìn xuống Tú Lệ, các bạn đã cho dựng những chòi cao, bán bia và chắc để cho dân chụp ảnh đứng chụp. Ờ thì uống bia là rất tốt, chụp ảnh cũng vậy, nhưng có cần phải làm cái chòi như thế không. Rồi một chòi sẽ có nhiều chòi, nhiều hàng quán bên cạnh, rồi chả có chỗ nào mà ngắm cái thung lũng cẩm tú diễm lệ ấy.

Rồi qua khúc lên mâm xôi ở Mù Cang Chải, thấy các bạn dân tộc tụ tập đông đúc dưới đường cái, vẫy khách để chạy xe ôm đưa khách lên chụp ảnh mâm xôi, giá 80k/chuyến. Tất nhiên đông thế thì tôi chả đi làm gì. Sau mùa lúa này trên mạng chắc phải có vài chục nghìn tấm ảnh mâm xôi. Chỉ e là sau khi dân tự phát được mấy bữa, lãnh đạo thấy ngon, bèn dẹp dân xe ôm, cho làm lại đường lên góc view ngắm mâm xôi, xây trên đó một cái nhà để chụp ảnh, có thêm quán nhậu, thậm chí cả chùa, thế là xong cái mâm xôi.

Ruộng bậc thang thì nghèo. Nhà cổ truyền thì ẩm thấp kém vệ sinh. Trang phục dân tộc thì nóng, kém tiện nghi. Biết là không nên mong người ta cứ nghèo mãi lạc hậu mãi để mà mình đi qua ngắm cho đẹp. Nhưng chơi với người dân tộc nhiều, tôi thấy họ sống tự nhiên và họ muốn sự sung túc theo cách cha ông họ muốn. Rượu đầy vò thóc đầy bồ. Chứ không thích đông đúc chật chội. Cảnh đẹp toàn bị bọn người Kinh phá hoại và lối sống cổ truyền của họ cũng bị bọn người Kinh phá hoại. Tôi cũng là một trong những thằng người Kinh tham gia phá hoại.

Một chi tiết nhỏ.

Sau khi sáng tỉnh dậy, thu dọn lều xong, chúng tôi gom hết rác vào một tấm bạt lớn, gói vào, hai anh em tôi khệ nệ bê lên đường mòn, định là buộc vào xe rồi chạy ra thị trấn kiếm bãi rác vứt, thì có một anh dân tộc đến xin. Anh xin rất khẩn khoản nên cho. Lúc ấy mới thấy rằng đống rác của mình, anh có thể làm được nhiều thứ. Bát nhựa có thể dùng cho gia đình. Đũa ăn một lần có thể rửa đi dùng. Chai nước uống hết có thể đựng nước mới. Hộp xôi giấy có thể dùng lại để gói cơm mang đi làm đồng. Túi nilon có thể rửa đi làm nhiều việc. Tấm bạt có thể che cả một chái nhà khi mùa đông sắp đến. Ờ thì cũng tốt. Nhưng tháng sau ở trên núi gần thị trấn Mù Cang Chải sẽ có một nếp nhà xấu vãi cả đái do chắn gió bằng một tấm bạt in chữ “Lễ khai giảng năm học…”.

Sự tiện nghi là không thể chối bỏ và ai cũng cần cả. Chúng ta không thể nào chê bai mấy em nhỏ đứng bên đường ở Hà Giang xòe tay chào khách du lịch để xin kẹo, trẻ con đứa nào chả thích kẹo. Chúng ta cũng không thể nói là không cần thủy điện, khi mà điện lưới quốc gia chưa đủ cho thành phố nói gì vùng sâu, để cho nhà họ cứ mất điện chúng ta đi chơi chụp ảnh không bị dây điện vướng và vào nhà thì chỉ có ngồi bếp lửa, sướng quá, hai hôm sau ta về văn phòng đi làm hễ mất điện mất điều hòa một cái là bỏ việc ra café ngồi cho mát. Chúng ta không thể cứ leo Fans rồi xả rác bừa bãi trên đó rồi thuê H’mong làm khuân vác có hai trăm nghìn một ngày đường vác ba bốn chục cân trên vai, rồi về post ảnh facebook nêu từ “chinh phục”. Chúng ta không thể đến Sapa đòi ăn thịt ngon, café ngon, bia cũng có mà whisky cũng có, rồi ta thán rằng sao cái thị trấn này nó đông và xô bồ đéo tả, mất hết cả chất. Chúng ta làm việc với tây suốt ngày xong lên núi lại kêu ôi zồi chỗ này du lịch hóa quá rồi mấy em tộc mắt xanh mỏ đỏ nói tiếng Tây rành hơn tiếng Kinh. Vân vân…

Tất nhiên có thể giữ được mọi thứ đẹp, nguyên sơ, mà người dân vẫn sung túc, việc đó các anh lãnh đạo IQ cao đang ngày ngày viết dự án.

Còn IQ chúng ta đéo cao. Chúng ta là dân, đi du lịch, chụp ảnh, tắm suối, cắm trại,… chúng ta chỉ cần biết rằng cảnh đẹp đó là nhờ công lao của những người dân nghèo trong núi. Chúng ta cần tôn trọng và lễ độ với họ. Chúng ta cần cảm ơn họ khi mua được một xiên thịt ngon, mua được một gùi củi. Chúng ta cần cảm ơn họ khi họ xin chúng ta bọc rác, đỡ phải đi đổ. Chúng ta cần cảm ơn họ khi mình giương máy ảnh và thốt lên “nước mình sao đẹp quá!”. Cái cảnh đẹp mà chúng ta đứng trên Khau Phạ nhìn xuống thung lũng Tú Lệ, đó là sự lao động. Cái cảnh xấu mà chúng ta đứng ở lưng chừng núi nào đó mà nhìn những mỏm núi trọc lốc trơ khấc, đó là sự nghèo đói và cái chết chờ chực khi lũ nguồn về.

Và cái vẻ mặt xấu hổ, hơi buồn, ngơ ngác và tự thấy mình thấp kém, của thằng nhóc 18 tuổi một vợ một con bên suối ấy, khi nhìn chúng ta bầu đoàn hoành tráng đàn ca sáo nhị rượu tràn thơm lừng, phải là cái đau xót của chúng ta. Và vẻ khinh khỉnh của một thằng tây xua tay từ chối người đàn bà dân tộc bán đồ lưu niệm ở chợ Sapa, phải đem đến nỗi xấu hổ cho chúng ta, chứ không phải cho người đàn bà ấy.

Chúng ta, những kẻ yêu núi non phong cảnh và mê luồn đèo mê chụp ảnh, chúng ta đang ăn mày sự lao động của những người dân nghèo khó miền ngược ấy. Mà kể cả ở thành phố này, ngày ngày chúng ta đi làm, lên mạng chém gió, chúng ta cũng đang ăn mày sự lao động của hàng hà sa số những số phận cả đời đéo ra khỏi núi hay bán mình như nô lệ trong các xưởng to xưởng bé khắp đất nước này, bởi vì, thôi đéo nói chúng ta, nói tôi thôi, tôi chả làm được cái đéo gì.

***

Nói thật là nhìn những đoàn “phượt thủ”, khi nắng thì mặc áo đỏ sao vàng cắm cờ trên xe, khi mưa thì mặc áo mưa bọc nilon kín cả giày, tôi chỉ muốn vượt lên tạt đầu cho chúng xòe cụ chúng ra ruộng. Lại còn thấy khó chịu hơn khi nhìn mấy thằng chạy cào cào mặc đồ xe máy hoành tráng như siêu nhân. Rồi mấy thằng bán tải đổ đèo bấm còi pim pim lại còn thò đầu ra nhìn mình vì mình dừng xe bố láo ở khúc cua. Bố mày dừng xe láo đấy, đường còn rộng bỏ mẹ nhìn gì bố.

Cụ các bạn chứ tôi đây ngày chạy năm trăm cây, xe ghẻ cỡ mấy cũng đi được, mà chả bao giờ dám tinh tướng vì khả năng đi đường. Bởi vì, cái đường nào mà tôi đã từng đi, đẹp cỡ mấy hay xấu cỡ mấy, cũng đều gặp những thằng dân bản chạy phà phà vừa cười vừa hét “Êy đi đâu đấy!”.

***

Chiều hôm ấy trước khi cắm trại, tôi lượn trên chợ tìm đồ ăn, đủ đồ rồi quay lại hàng thịt nướng. Xẩm tối đi bộ từ từ bạn thịt nướng chưa nhận ra. Bạn là người Kinh, vợ bạn là tộc. Vợ bạn bảo:

– Sao lâu thế chưa thấy người ta quay lại.

– Mình buồn cười, anh ấy bảo quay lại mà.

– Nhỡ không quay lại thì sao.

Không sao tôi đến đây rồi.

– À anh đây rồi. Than có đây rồi. Que xiên đủ đây rồi.

– Thế sao không xiên trước đi giờ vẫn chưa xiên à?

– Ơ, em tưởng anh chỉ mượn que. Hóa ra mua cả thịt à, hay quá!

– Anh bảo mười xiên thịt mà có bảo mười que đâu.

Hóa ra thằng nướng thịt cực  ngon ở chợ Mù Cang Chải ấy, nó tưởng tôi chỉ mua than hoa, mua hai con cá nướng, và mượn que xiên thịt chứ không mua thịt. Thế mà nó vẫn bắt vợ về nhà vét than ra để bán cho tôi. Vợ nó là một người đàn bà đẹp, chắc vì lấy được vợ tộc đẹp quá nên nó tộc hóa rồi, không ba bựa như dân Kinh nữa.

– Anh cứ xách về nướng ăn xem. Em đảm bảo với anh là vợ em ướp thịt sẽ khác tất cả những chỗ anh từng ăn.

– Anh về nướng mà không ngon là mai anh ra đòi chú lại nửa tiền đấy.

– Anh đừng lo. Chỉ sợ anh đi rồi còn muốn quay lại ăn thịt nướng vợ em làm.

Thế nào lần sau đi qua thị trấn Mù Cang Chải, tôi cũng sẽ dừng lại mua ba xiên thịt nướng của vợ chồng thằng ấy, thật sự quá ngon!

***

Đi từ Nghĩa Lộ lên Tú Lệ vài chục km, từ Tú Lệ lên Mù Cang Chải vài chục km nữa, đường rất đẹp. Nhưng từ Mù Cang Chải đi lên Than Uyên vài chục km nữa, ngắn ngủi, nhưng đoạn đó sẽ có thủy điện đang làm, đường rất xấu. Vì thế bạn nên dừng tí ở Mù Cang Chải, rẽ vào chợ ngay cái ngã ba có cầu qua suối. Sát chân cầu có con chó lông đen. Cạnh con chó là vợ chồng thằng bán thịt nướng. Cô vợ cao mét sáu lăm eo nhỏ hông to rất đẹp dù vai hơi rộng. Anh chồng đẹp giai nhỏ nhắn hơi còm so với vợ. Hai đứa bọn chúng ướp thịt nướng và cá nướng cực ngon, không nên bỏ qua.

Rồi qua cầu rẽ trái, đi vào một bản nhỏ du lịch hóa khá nhiều, có vài cái homestay đầu bản. Bỏ qua mấy cái homestay đểu ấy, đi tiếp chứng trăm mét thì bạn sẽ gặp một ông điên dở dở, hỏi đường ông nói linh tinh. Không hiểu sao trong đoàn có anh tên Minh hỏi chuyện ông điên thế nào mà biết là ông có hai người con hi sinh trong chiến tranh Biên giới 1979 (lúc tối anh kể lại), sao mà trông ông ấy trẻ thế nhỉ, hay ông lẫn con thằng khác chết tưởng con mình chết. Chỉ biết lúc mà tôi hỏi ông, thì ông bảo:

– Ờ đi vui nhé, cắm trại vui nhé. Về nhớ cho tôi gửi lời hỏi thăm anh Hùng.

– Vâng. Về cháu sẽ gửi lời tới anh Hùng.

Ông ta cười khà khà.

Chả biết anh Hùng là anh đéo nào. Anh Hùng được ông điên nhớ tên chắc là oách.

Chúc anh Hùng vui.

Advertisements

8 Responses

Subscribe to comments with RSS.

  1. vitbeou said, on September 28, 2015 at 12:37 pm

    Bác cho em mượn share. Đoạn chửi thấm quá…

  2. vitbeou said, on September 28, 2015 at 12:37 pm

    Reblogged this on Vitbeo's blog and commented:
    “Sự tiện nghi là không thể chối bỏ và ai cũng cần cả. Chúng ta không thể nào chê bai mấy em nhỏ đứng bên đường ở Hà Giang xòe tay chào khách du lịch để xin kẹo, trẻ con đứa nào chả thích kẹo. Chúng ta cũng không thể nói là không cần thủy điện, khi mà điện lưới quốc gia chưa đủ cho thành phố nói gì vùng sâu, để cho nhà họ cứ mất điện chúng ta đi chơi chụp ảnh không bị dây điện vướng và vào nhà thì chỉ có ngồi bếp lửa, sướng quá, hai hôm sau ta về văn phòng đi làm hễ mất điện mất điều hòa một cái là bỏ việc ra café ngồi cho mát. Chúng ta không thể cứ leo Fans rồi xả rác bừa bãi trên đó rồi thuê H’mong làm khuân vác có hai trăm nghìn một ngày đường vác ba bốn chục cân trên vai, rồi về post ảnh facebook nêu từ “chinh phục”. Chúng ta không thể đến Sapa đòi ăn thịt ngon, café ngon, bia cũng có mà whisky cũng có, rồi ta thán rằng sao cái thị trấn này nó đông và xô bồ đéo tả, mất hết cả chất. Chúng ta làm việc với tây suốt ngày xong lên núi lại kêu ôi zồi chỗ này du lịch hóa quá rồi mấy em tộc mắt xanh mỏ đỏ nói tiếng Tây rành hơn tiếng Kinh. Vân vân…

    Tất nhiên có thể giữ được mọi thứ đẹp, nguyên sơ, mà người dân vẫn sung túc, việc đó các anh lãnh đạo IQ cao đang ngày ngày viết dự án.

    Còn IQ chúng ta đéo cao. Chúng ta là dân, đi du lịch, chụp ảnh, tắm suối, cắm trại,… chúng ta chỉ cần biết rằng cảnh đẹp đó là nhờ công lao của những người dân nghèo trong núi. Chúng ta cần tôn trọng và lễ độ với họ. Chúng ta cần cảm ơn họ khi mua được một xiên thịt ngon, mua được một gùi củi. Chúng ta cần cảm ơn họ khi họ xin chúng ta bọc rác, đỡ phải đi đổ. Chúng ta cần cảm ơn họ khi mình giương máy ảnh và thốt lên “nước mình sao đẹp quá!”. Cái cảnh đẹp mà chúng ta đứng trên Khau Phạ nhìn xuống thung lũng Tú Lệ, đó là sự lao động. Cái cảnh xấu mà chúng ta đứng ở lưng chừng núi nào đó mà nhìn những mỏm núi trọc lốc trơ khấc, đó là sự nghèo đói và cái chết chờ chực khi lũ nguồn về.”

  3. meobeobung said, on September 29, 2015 at 1:17 am

    Lâu lắm mình mới thấy bạn viết hay thế :3 thú thực là lắm lúc bạn lãng mạn quá đâm mình cũng thấy lo!

  4. Tequila said, on September 29, 2015 at 7:25 pm

    Hehe sợ anh lãng mạn quá bị ẩm IC à =)).

    Thực ra anh quyết tâm lãng mạn chứ không cái blog này toàn bậy bạ chửi bới không khác gì quán nước đầu ngõ.

    • meobeobung said, on October 5, 2015 at 12:02 pm

      Nah, because we are a team!

  5. langkhach said, on October 5, 2015 at 7:01 am

    “hì hì… Chỉ sợ anh đi rồi còn muốn quay lại ăn thịt … vợ em” 🙂

  6. Ivan Tung said, on October 7, 2015 at 11:07 am

    Em mới lên tuần trước, có thấy hai vợ chồng anh nướng thịt, và có ăn thịt nướng, lạp xưởng nhà đó làm. Dưng mà em không tìm thấy con chó lông đen, hôm nào anh chỉ lại cho em được không?

  7. hoangnhatlinh said, on October 11, 2015 at 12:18 am

    Anh ơi, xin được lên Mù Cang Chải dạy học có dễ không ạ?


Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: