Teq's Blog

Archive for the ‘Linh tinh’ Category

Một chiếc xe tốt

with 2 comments

Tết đã gần đến cửa nhà. Hôm nay ngoan ngoãn từ sáng, ngủ dậy đưa vợ đi ăn sáng, đi chợ mua đồ, treo vào xe máy ba bốn túi quà, rồi đến thăm những người lớn họ hàng bên vợ bên mình. Hôm qua nhắn cho vợ một cái tin, mà tôi nghĩ là tin nhắn tình cảm nhất trong nhiều năm, “mai anh đèo em đi chợ tết mua đủ đồ linh tinh về treo”. Ấy là khi vợ nhắn cho một cái ảnh vài món thiệp gì đấy người ta bán để treo cành đào, tôi mới bảo để tôi chở vợ đi mua. Cũng chẳng biết vì bây giờ tôi hiểu cuộc đời hơn, hay vì tôi chấp nhận thất bại, hay vì tôi đã sẵn sàng cho những việc làm mà thành công thất bại hay người khác nghĩ gì tôi cũng không quan tâm nữa. Và thế là tôi bắt đầu thấy vui với những điều nhỏ bé, rất nhỏ bé, đến nỗi phải kể ra đây.

Con chó nhà tôi gần đây không đái bậy đầy sân nữa. Ông già tôi giờ đây đã già, ông ấy không còn hứng thú với nhiều chuyện, trong đó có chuyện cho chó đi dạo mỗi khuya. Con chó thường bị nhốt trong nhà, cả ngày, ngày này qua ngày khác, và khoảng sân lúc nào cũng nồng nặc mùi nước đái chó. Gần đây tôi đã làm được một việc nhỏ bé, là cho chó đi dạo mỗi ngày. “Chơi” là một từ nó hiểu, khi tôi sẽ cho nó ra ngoài, đôi mắt nó long lanh. Tôi nuôi chó từ bé, tôi hiểu một con chó, nhất là một con chó đực, cần phải được đi ngửi các loại mùi, cần phải được tè vào chỗ nào nó cho là cần thiết, và thế là nó sẽ có một vị trí trong xã hội của nó, một điều gì đấy làm nó thấy nó an toàn, đang sống, và sống có ý nghĩa. Con chó của tôi hiện giờ được đi dạo mỗi ngày, được tè vào những chỗ nó thích, và thế là nó trở nên khá an yên, an yên như chó. Có hôm tôi uống rượu về say quá, tôi ôm nó, trêu nó, và nói những chuyện mà tôi chỉ nói với chó, những thằng nào nuôi chó từ nhỏ thì đều biết cái kiểu nói chuyện này “ê, mày là đồ chó, biết đéo gì, dẩu mẹ cái mũi mày ra đây tao bóp vỡ mũi, đồ chó ăn cứt, à mà mày đã biết ăn cứt chưa, chó mà không biết ăn cứt thì nói làm đéo gì…” Thế rồi do say quá, mà đêm đông thì con chó rất ấm, tôi ôm chó ngủ một giấc tới sáng ở ngoài sân.

Hà Nội hóa ra bé hơn tôi nghĩ, chạy xe máy vèo cái từ đầu này tới đầu kia, tết nhất không tắc đường. Cả năm nếu tôi có đi đâu ra khỏi nhà, là đi hàng trăm cây, còn thì chỉ có 2km từ nhà đến văn phòng rồi lại về. Có rất nhiều ngôi nhà mới xây và những hàng cây góc phố tôi chưa quen. Nhưng tới nhà cậu tôi, thì có một ông già tóc bạc ở đầu ngõ, tôi nghĩ tôi biết ông ta, tôi biết ông ta từ khi tôi mới ba tuổi. Lúc ấy cậu tôi còn chưa lấy vợ, còn ở nhà ông bà ngoại, ông ấy là hàng xóm. Ông chống một cái gậy, gương mặt đờ đẫn, chỉ tập trung cho việc chống gậy và đi, có lẽ là việc duy nhất ông ta – một người nổi tiếng trong giới của ông ấy – bây giờ cần làm. Ông ta mặc một cái quần ngủ có cái đũng lùng thùng, như thể ông ta đóng bỉm bên trong. Ngày xưa ông ấy (hoặc không phải ông ấy mà là người tôi còn nhớ trong ký ức) thường cực kỳ lịch xoạc với mũ nồi mũ vành và quần áo chỉn chu. Bất giác tôi nghĩ, khi nào tôi đến tuổi ông ta, tôi sẽ sẽ không bao giờ mặc một cái quần ngủ có đóng bỉm bên trong như thế ra đường. Có thể tôi sẽ kiếm được một góc nào đó để tôi có thể cởi truồng mà không phiền tới ai.

Chúng tôi đến nhà người bác của vợ. Năm xưa khi chưa lấy vợ, tôi đã từng say quá ngủ luôn ở nhà ông ấy. Hồi ấy vợ có lẽ khá thấy phiền lòng. Nhà bác ở tầng hai. Tầng một là một nhà cho gửi xe máy. Cái ông anh nhận trông xe ấy chả khác gì xưa, ngoại trừ tóc đã bạc trắng. Tại sao người ta có thể trông xe trong một góc chung cư cũ hàng mười mấy năm và hơn thế, cả đời người ta. Hỏi tức là trả lời. Tại sao người ta có thể sống từng ấy năm. Bác tôi, tức bác cả của vợ, từ xưa vẫn mực thước và giờ vẫn mực thước. Và nhà bác bao giờ cũng xấu, buồn, đến cây quất cành đào cũng chưa bao giờ có cái gì đẹp, đến chai rượu ấm trà mời khách tết cũng chưa bao giờ có gì ngon. Dưới sân nhà bác, cả các hàng xóm chung quanh, cũng thế, đều có vẻ gì tù đọng, ngoại trừ việc cái sân ngày xưa rộng rãi như vậy còn ngày nay thì chật cứng những chiếc ô tô xấu.

Ô tô, đắt rẻ mặc dầu, nó như con ngựa, mà người yêu ngựa chỉ liếc qua là biết con ngựa ấy có hạnh phúc hay không. Ngày xưa cậu tôi có một con Vitara, cậu mua mới nó, và đi nó đến nỗi cái cửa của nó gần như không thể đóng kín được, nhưng nó là một con ngựa hạnh phúc vì nó đã chạy quá nhiều đường đất. Hay như con Pajero của chú tôi. Con xe mà tôi đã đưa các bạn đi Hà Giang an toàn lành mạnh khỏe re đường núi hay đường bằng cũng như nhau, ngoại trừ việc khi đạp côn xong thì mình phải thò mũi giày móc cái côn ra. Con xe đó cũng là một con ngựa già hạnh phúc, vì nó đã đi hết đường đất ở cái đất nước này. Cũng như con xe Ford Laser của ông già tôi, con xe long lanh khi ông già mua nó và đúng ba tuần sau thì ông già đã cho nó lộn chổng ngược và từ đó trở đi nó không bao giờ còn ngon như ngày đầu. Nhưng không sao, con xe đó đã đi với tôi bao đường đất, trong nam ngoài bắc, dù đôi khi mũi nó bốc khói, và đôi khi cái mã của nó khiến người bán xăng phải lấy làm ngán ngẩm. Từ khi tôi phải bán con bán tải trâu bò của tôi đi, thì tôi chỉ đi nó, đi miết đến nỗi từ ghẻ lạnh chuyển sang yêu thương, nó là con ngựa mà các con tôi lớn lên trên yên. Tôi nghĩ ở Hà Nội này không có nhiều con ngựa già được yêu thương như con Pajero của chú tôi (nay đã chuyển cho bà cô) và con Ford Laser của ông già. Mỗi con trị giá không quá 150 củ nhưng đều có một cái chuồng riêng trong thành phố.

Tóm lại lan man chuyện xe cộ nhưng hôm nay cũng như tết năm ngoái, tôi đưa vợ đi thăm biếu xén họ hàng, những việc khi xưa tôi không bao giờ làm. Tôi ghét những chuyện đó. Bây giờ, có thể do vợ giáo dục, có thể do tôi đã trưởng thành keke, tôi thấy có ý nghĩa phết. Ông bác vợ đã già, mỗi năm tôi chỉ gặp ông ta đôi lần dịp lễ tết, cũng không gần gũi gì đâu nhưng cũng là họ hàng, và ông ấy là biểu tượng lưu giữ nhiều ký ức thơ bé của vợ tôi. Ông ấy có thể ra đi bất cứ năm nào, năm nào Tết cũng có thể là năm cuối. Cậu tôi cũng đâu có yêu thương gì tôi. Cũng như tôi, cậu tôi mỗi năm đều chỉ nhớ đến tôi một lần duy nhất khi Tết đến nhà bà ngoại ăn Mùng Một, nhưng cậu đã từng yêu tôi và người yêu của cậu cũng đã từng yêu tôi khi tôi năm tuổi ngồi trên xe Vespa của chàng và nàng dạo phố Hà Nội. Hai người đó sau này không lấy nhau, cho nên hình ảnh đẹp ấy vẫn còn mãi, khi chàng phong độ trẻ trung và nàng thì mặc một cái váy dài và sau đó tình yêu ra đi chàng giờ đã thành một ông già còn nàng thì chắc hẳn chỉ còn có tôi nhớ nàng đã đẹp thế nào.

Cô tôi, cô họ, tên Mai giống tên vợ tôi. Ngày xưa khi cô đẻ đứa thứ nhất, cô bị hậu sản và bị điên. Cô đầu trọc lóc, khóc cười như điên, mà điên thật. Xong cô tỉnh và không điên nữa, nhưng cũng chẳng bao giờ còn tỉnh như khi xưa chưa chồng cô đẹp quá thể đẹp. Ngày bé tôi ngỡ cô yêu tôi, vì lúc nào gặp cô cũng ôm tôi xoa đầu tôi và khen tôi đẹp trai giống bố, nét mày đẹp hơn bố nhưng mắt bố mày sâu hơn. Nay cô đã trải một đời và ngoài tôi ra chắc không còn ai nhớ ngày trẻ cô đã xinh đẹp thế nào. Cô dẫn người đàn ông bây giờ của cô tới nhà tôi để thắp hương ông bà tôi và ông bà nhà cô. Ông chú 60 tuổi bồ của cô bất giác, ông cháu đẹp giai, cô liền miệng, cháu cô Mai thì đẹp giai chứ. Cô chỉ là con nuôi trong nhà, không phải con đẻ, ông bà trẻ tôi không có con, từ nhỏ cô đã lạc loài. Và cô vẫn lạc loài trong già đình đến giờ. Nhưng Tết nhất cô vẫn đến. Dù ông bà đã mất cả, các anh em thì không ruột già và chẳng ai yêu cô cả, thằng cháu thì cũng chả biết nói gì hơn ngoài sự tôn trọng. Nhưng sau biết bao điều ghẻ lạnh mà người ta dành cho cô, và cô dành cho mọi người, cô vẫn đến lúc Tết nhất để thắp hương cho ông bà.

Cô ruột tôi rớt nước mắt, vì một lý do nào đấy, vì tôi, vì em tôi, vì bố tôi, vì cô út tôi, mặc dầu. Cô hai tôi, cô kề bên bố tôi, có gương mặt của một người đàn ông, luôn luôn cứng cỏi và lạnh lùng, mãi mấy năm gần đây để ý tôi mới biết cô tôi mau nước mắt. Suy nghĩ của cô có thể khác tôi, cô có lẽ cũng không yêu bố tôi, không yêu tôi, nhưng nếu kể tên những người quan tâm đến tôi thì cô ấy luôn có tên. Tôi thường từ chối những lời hỏi thăm của cô. Nhưng nhiều khi nghĩ lại, một người khó tính và nhiều suy nghĩ nhiều soi xét như cô, mà năm xưa đưa thằng con trai duy nhất đến nhà tôi ở cùng bọn tôi mấy năm, tình cảm nói vậy chứ không thể là nhẹ được.

Cô hai mới là người luôn gọi điện cho tôi để hỏi thăm bố tôi, hỏi xem bố tôi và chú tôi chiến nhau thế nào, hỏi xem bố mày có khỏe không, báo tin cô út ngày mai ra tòa đấy, đến với cô ấy. Tôi đến tòa, ngồi đằng sau nhìn cô út tôi đối đáp với quan tòa. Cô út tôi một đời sai lầm, nhưng hảo hán thiên hạ ít người được như cô ấy. Trước tòa đại án, những người đàn ông đàn ang oai phong sống trên thiên hạ cả một đời mà ra tòa như con giun con dế, còn bà cô tôi – một con mụ đi lên từ bán trứng ngoài chợ – thì dõng dạc can trường. Cô ấy coi tiền bạc, pháp luật và bọn đàn ông như rơm rác. Ngày trẻ cô đẹp lắm, là loại con gái mà đi đến đâu người ta phải ngóc cổ ngoái theo, mà theo như tôi thấy thì cô chẳng yêu ai. Rồi cô lấy chồng, một người chồng cô không yêu, đẻ ra hai đứa con. Ngoài hai đứa con đẻ của cô, thì cô yêu tôi, tôi biết. Tôi là cháu trưởng của cô mà. Khi cô bán trứng cháu cũng chẳng xin cô trứng, khi cô có một mả tiền và cháu nghèo như chó cháu cũng không xin cô tiền, cháu chỉ muốn cô Tết nhất đến chào bố cháu và thắp hương cho ông bà. Xưa cô út bế tôi trên tay, đi hội trại trường Bách Khoa, giai vây quanh cô đến cả trăm thằng, đàn bà quyến rũ như cô thật ít người, kể cả khi cô đã nhiều tuổi rồi và hình thể không còn thu hút người ta về tình dục. Có những người đàn bà mà uống một chén rượu thôi đủ khiến cả bàn đàn ông gục, đấy là cô út tôi.

Nhưng nếu không đến thăm cô hai tết nhất, thì cũng không có được số điện thoại của Minh. Minh là con cô út, đi Mỹ mấy năm, xong bằng, về. Cô hai bảo không có số của nó, chỉ có Facebook messenger. Tôi bảo, cô nhắn cho nó đúng thế này cho cháu, “gọi cho anh Đức, số đt….” ý là cháu lệnh cho nó phải gọi cho cháu. Đúng nửa tiếng sau nó gọi điện, và anh em gặp nhau, thắp hương cho ông bà, ông bà ngoại của nó và ông bà nội của tôi.

***

Có nhiều điều nhỏ nhặt mà tôi thích kể bây giờ.

Mỗi lần về quê thắp hương ở mộ của dòng họ, là tôi lại thủ bao thuốc lá. Chả phong tục gì đâu, mà tôi nghe vợ. Vợ bảo, anh hút thuốc, các ông các chú các cụ đều hút thuốc, sao anh không mời các cụ một điếu. Thế là tôi thấy hợp lý, tôi cắm thuốc lá chi chít. Ông nội tôi hút như trĩ, tôi cắm cho ông một điếu. Ông Cán cũng thế, ông Hộ cũng thế, các ông khác mà tôi biết cũng thế.

Chú Thảo cũng thế. Lúc nào tôi cũng châm cho chú Thảo điếu thuốc, ông chú đẹp giai cao to nhất nhà chết trẻ quá, bao giờ tôi cũng châm cho chú một điếu. Bao giờ cũng khấn, chú Thảo, cháu Đức đây, mời chú điếu thuốc, chú hoành tráng ở đâu không biết nhưng nhớ phù hộ cho các em. Chú Thảo tôi đã mất nhiều năm rồi. Mỗi lần châm mời chú điếu thuốc, tôi đều nhớ chú quá đi, ông chú cao lớn đẹp trai, khi ấy tôi mới bảy tuổi đang tắm truồng dưới bếp, chú nhảy vào, ném tôi vào bể nước, mặc quả quần đùi bộ đội màu xanh, chú là sĩ quan biên phòng. Chú bảo, khi hai chú cháu lóp ngóp trong bể nước ngày hè mà nó vốn là bể nước ăn nhưng chú quá bựa, bố cháu chỉ biết bắn tên lửa, chú mới biết bắn súng này, chú có thể bắn chết con ruồi đang đậu trên tường. Tôi rất tin điều ấy, vì đưa tôi khẩu súng tôi cũng bắn được như vậy, đàn ông trong nhà tôi là như vậy. Lởm thế thôi, chỉ hay bắt nạt nhau, nhưng rồi thì người ngoài cũng không bắt nạt được. Tuy nhiên tuyên bố bắn chết ruồi của chú là biểu tượng, mãi không quên.

Thím tôi, vợ của chú, tôi cứ gọi là cô thôi, nuôi các em gái tôi đến lớn, rồi cô ấy mới đi tìm tình riêng dối già. Hôm nọ Tết tôi về quê, nhà tôi chạp họ vào tháng Chạp, tôi là cháu trưởng nên ngồi lễ các cụ, rồi cô vào, cháu chào cô. Cô tôi chồng mất đã bao năm, nuôi các em khôn lớn, mà chẳng yêu ai khác, hay yêu mà không đành lòng. Mà đàn ông trong họ mạc nhà tôi cư xử với cô chẳng đáng gì. Tôi cũng thế. Tôi chẳng bao giờ nói với cô là, tôi rất yêu ông Thảo chồng của cô, và nhìn thấy cô đến là tôi thấy cảm động, bất kể cô chú âm dương cách trở bao năm, các em đã lớn, nhưng cái lễ nghĩa tình cảm của cô khiến thằng cháu thấy rằng cháu cần vẫn thắp hương và đốt cho chú điếu thuốc, vì chú Thảo có đúng có sai gì trong cuộc đời chú nhưng chải hiểu sao đàn bà của chú vẫn nhớ đến chú dù chú chết lâu quá rồi.

****

Rồi thì mọi người già đều ra đi. Cả những người mình yêu mình gần và cả những người mình không yêu không gần. Mỗi người là một cuốn sách. Mình có thể đọc biết bao là sách vở của những thằng cha căng chú kiết. Mình có thể thấy vui và lý luận nhiều thứ. Vì mình giỏi mà, thông minh vãi đái, có cái gì là không thể hiểu nữa đâu.

Nhưng bạn tôi, một thằng đã đi khỏi nhà từ năm 20 tuổi, và sống ở nước ngoài. Bố nó bị ung thư, nó về chăm ông già những ngày cuối. Ông già vừa qua đời, chúng tôi vừa uống một chai whisky. Niềm hụt hẫng của nó là không diễn tả nổi, dù tình yêu là khó định nghĩa, dù cuộc đời là trôi qua. Người ta nói dễ lắm, khi người ta chưa thất bại. Người ta nói dễ về tình cảm gia đình lắm, khi chưa ký đơn li hôn. Người ta yêu mẹ lắm, khi mẹ vẫn đang alo sao con đi đâu giờ này chưa về., Người ta nói dễ vì tình cảm cha con, khi bố mình chưa chết.

Tôi mong bố tôi khỏe. Không chết sớm.

Tôi thấy sợ vãi đái nếu từ mai bố tôi không còn mắng tôi. Và tôi sẽ đéo bao giờ bán cái xe, tôi không thể kiếm ra được một cái xe tốt như thế nữa.

Written by Tequila

January 24, 2020 at 3:38 am

Posted in Linh tinh

Đêm uống grappa Mận nghe Claydermann

with one comment

– Grappa: Một loại rượu của Ý, chế từ bã nho. Vốn là một loại rượu dành cho anh em lao động, vì nước ép nho thì bọn quý tộc chúng nó làm thành vang hết rồi, người lao động nghèo chỉ còn lại bã, nấu lên thành rượu nặng mà uống.

– Grappa Mận: Lần đầu được uống cách đây hai năm trên Hà Giang, ở một địa điểm mà do không được trả tiền nên thôi không quảng cáo cho nó. Người ta chọn ra những quả mận ngon, đều, nấu theo kiểu grappa nho. Chất lượng tuyệt hảo, không thua gì một chai Grappa Ý giá trên hai củ, có khi hơn. Hôm nọ đến lại chỗ ấy, anh em bèn mua hai lọ đựng vào chai Lavie, bỏ ngăn đá lạnh ngắt.

– Claydermann: Richard Claydermann, nghệ sĩ oánh piano bình dân.

Số là chú em gửi cho một đoạn chú sáng tác, để ngửi thử xem có hương vị thế nào, có giống nhạc của ai không. Tôi nghe thử, ngay mấy giây đầu đã nhận ra một giai điệu rất quen thuộc mà không nhớ ra nổi. Bèn cầm đàn đánh cho điện thoại nghe, điện thoại cũng không tìm ra được. Một giai điệu chắc chắn là quen và tôi còn nhớ rõ nó, cầm đàn lên đánh ra ngay. Ngửa mặt nhìn trần nhà lục lọi một hồi thì nhớ ra là của Richard Clayderman. Lại mở Spotify duyệt nhanh qua gần chục album và hơn trăm bản nhạc, thì tìm ra nó. Báo cáo chú em xong, mới nghe lại cẩn thận bản nhạc. Nó hay mà. Bản “Couleur tendresse”

https://www.youtube.com/watch?v=nbJP955jYyM

Chỗ này phải nói thêm là, chuyện dân amateur thậm chí dân chuyên nghiệp viết nhạc ra bị giống, bị “đạo" của ai đó, là quá thường. Những trường hợp chủ ý đạo nhạc cũng có nhiều, nhưng thường thì là do vô thức bị giai điệu nghe đâu đó ăn vào não, biến thành chủ đề cho bản nhạc của mình. Song lý do thường gặp hơn cả, là dùng vòng hòa thanh đơn giản dễ nghe và vì thế dễ bị giống người khác.

Lúc nào rảnh, tôi sẽ dùng toán (đi học lại toán phát) để bảo vệ Thạc sỹ âm nhạc có đề tài là Nguyên lý đạo nhạc.

Về lý thuyết, dù nhạc chỉ có 7 nốt, nhưng với trường độ, cao độ, nhịp điệu khác nhau, sẽ ra vô vàn bản nhạc không lặp lại, nhiều như sao trên trời. Song khi chọn thể loại, số trường hợp sẽ giảm đi đáng kể. Rồi chọn tiếp đến nhịp, 4/4; 6/8,… tập hợp nhạc lại thu gọn đáng kể nữa. Chọn âm giai chủ, tập hợp lại giảm đi mấy chục lần. Đặc biệt, khi chọn tới vòng hòa thanh, thì tập hợp sẽ gọn lại cực kỳ cực kỳ đáng kể. Thể loại giống nhau, nhịp điệu giống nhau, âm giai giống nhau, vòng hòa thanh giống nhau, thì có thể nói là nhạc đẻ ra sẽ có mùi y như nhau, bài này lắp qua bài kia được. Như thằng em Tân tàu của tôi có đề tài tiến sỹ “Năm hợp âm chinh phục Nhạc Việt” là vì lẽ đó.

Vì thế, để chế tạo nhạc không giống ai, thì phải dùng vòng hòa thanh hoặc sự kết hợp không giống ai. Âm nhạc thật là đơn giản. Mỗi tội, nhạc hay chúng nó sáng tác hết mẹ rồi. Mình cố tìm ra cái mới không giống ai, thì chả khó, mỗi tội không hay mà thôi. Thôi thì người ta làm ra nhạc hay, thì mình làm ra nhạc dở, kể cũng không phải xấu hổ. 

Quay lại Richard Clayderman. Tôi nghe lại bản Couleur Tendresse của chàng. Thấy hay, bèn nghe tiếp nghe tiếp những bài ngày xưa đã từng nghe. Tôi nghe Clayderman khá nhiều, vào những năm xưa khi nguồn nhạc chẳng có mấy, chỉ có vài cái cassette và đôi đĩa CD. Về sau thì bỏ, chê nhạc chàng nông dân, chả thèm nghe nữa. Tôi chẳng buồn search xem Richard có chơi cổ điển hay không, chắc có, nhưng chắc không đủ tài hay đủ đặc biệt để theo đuổi. Chàng có ngón đàn đẹp, dịu dàng, và chàng chơi thứ nhạc tạm gọi là nhạc không lời. Dễ nghe, dễ chịu, mau chán. Richard Clayderman, Paul Mauriat… trong nhiều năm tháng vang lên ở mọi miền mọi quán cafe.

Hôm nay nghe lại, thoạt tiên là nghe tí rồi next, nghe tí rồi next, rồi nghe dài hơn chút, rồi nghe cả bài, rồi nghe cả gần hai tiếng nay.

Những ngày hè trời cao không gợn mây và nắng gắt, những ngày thu trong xanh nắng hanh vàng, những ngày đông bầu trời xám xám… tôi đi học về nhóm cái bếp than ngoài sân để nấu cơm. Trong nhà chiếc máy cassette Tàu bật nhạc Richard, tiếng piano trong trẻo, bè dây đệm du dương, trống bass đẩy vào rõ ràng nhịp điệu. Giờ nghe lại mới thấy mình biết và thuộc nhiều bài của Richard như thế nào. Nghe lại vẫn thấy hay, vẫn xúc động (dù là vì những bài nhạc cũ kéo về không gian cũ), mà bao năm vẫn kỳ thị chê bai chẳng một lần mở ra nghe lại. Nhạc rock và nhạc cổ điển đã kéo tôi đi quá xa khỏi những bài nhạc cũ thuở nhỏ nghe nát cả băng mòn cả đĩa. Quên mất là chính từ những bài nhạc dễ nghe, đơn giản, nịnh tai ấy, mà mình bắt đầu nghe nhạc.

Hai shot grappa mận mà thấy bồi hồi. Buổi đêm khuya, ngày cũ đã qua mà ngày mới là một ngày khác. Nhà bà dì họ ở mặt phố Lò Đúc, đối diện rạp Mê Linh. Dì chơi thân với mẹ, nhưng những đứa con không chơi thân với nhau. Mãi lớn mới thân nhau. Phòng khách của nhà dì rất đẹp. Hồi đó tôi học lớp 12, cô em họ học lớp 11, hai anh em mới làm quen trở lại nhau. Tôi đi học thêm về, vứt túi xách lên bàn, ngồi nghe cô đánh đàn. Cô chơi một bản mà tôi nghe một lần nhớ mãi, cũng là một bản của Richard, nó rất đẹp, bản “Chùm hoa dại” – Les Fleurs Sauvages. Một cái phòng khách sang trọng, sa lông da, bàn gỗ khăn bàn màu huyết dụ, sàn trải thảm, piano, một cô gái chơi dương cầm, cô không vô cùng xinh đẹp nhưng cực kỳ sang trọng. Đó là hình dung của tôi về một gia đình thượng lưu, mà dì dượng họ của tôi đúng là thượng lưu hồi đó. Chỉ một năm sau, cô em họ đi Pháp học, ở lại, lấy chồng, suốt từ ngày đó chỉ gặp lại một lần thoáng chốc, cách đấy cũng đã nhiều năm. Trong lần chào hỏi ngắn ngủi ấy, chuyện mà tôi nói với em họ, chỉ là, cuối cùng anh đã tìm lại được bản nhạc hồi xưa em chơi cho anh nghe.

Cái hồi đó chưa có internet, biết là nhạc Richard (do cô em bảo) nhưng nó không hề có trong các băng đĩa mà tôi có hay ngoài chợ giời có. Em cũng chưa nghe bao giờ (cô nói), chỉ tập theo bản nhạc cô giáo đưa. Ngày cô lên đường đi Pháp, cô tặng tôi một cái CD tự ghi gồm những bài hát và bản nhạc mà cô thích, trong đó có Chùm hoa dại, nhưng không có tên bài trên bìa. Còn tôi thì tặng cô cuốn Phố của Chu Lai, để cô nhớ về Hà Nội.

Rồi cái đĩa tự ghi nhanh chóng hỏng. Song ấn tượng về căn phòng khách, chiếc piano với âm thanh rất đẹp, cô gái chơi dương cầm, khiến tôi mãi bao lâu sau vẫn tìm kiếm bản nhạc đó. Về sau có internet, nhưng nguồn nhạc thì cũng không có bao nhiêu, chưa có youtube, chưa có spotify, chỉ là những file mp3 free trên mạng. Nhưng cuối cùng một ngày kia tôi cũng tìm ra nó. Nghe xong, thỏa mãn, bố tìm được mày rồi nhé, rồi bỏ đó. Mãi đến 2015, khi nghe Hilary Hahn kéo đàn, nghe đến một bản cực kỳ quen thuộc (mà quen thế sao mãi mới nhận ra) tôi mới phát hiện Chùm hoa dại được anh Richard phát triển từ một câu của Chương ba bản Concerto cho Violin và dàn nhạc Op.61 Beethoven. Câu chuyện được đóng gói, lý giải tại sao nghe cô em họ chơi một lần mà tôi nhớ mãi, lý giải tại sao Richard lại có nhạc hay thế, thì ra là nhạc của ông điếc.

Nhạc của ông điếc, bản diễn tấu theo chủ đề ấy của anh Richard, em họ tôi chơi dương cầm trong căn phòng khách sang trọng, chú em nhờ tôi ngửi nhạc… cùng với một chút grappa mận, khiến tôi thức đền giờ này. Loài người cũng như loài kiến, sinh ra đã có code được ghi sẵn trong ADN, Thượng Đế kỳ lạ chứ chúng ta không hề kỳ lạ. Có những thứ, và tuyệt đại đa số những thứ, chúng ta giống nhau nhưng tưởng mình khác biệt. Con kiến không ngạc nhiên thấy mình giống con kiến khác, và cũng chẳng muốn khác đi. Con người biết mình giống con người khác nhưng vẫn muốn khác đi, một chút. Và điều đó làm nên lịch sử.

Grappa ngon quá nên phải triết thêm phát. Cuộc đời con người cũng giống như anh nhạc công trong dàn giao hưởng. Bản nhạc có sẵn, ghi chuẩn mẹ từng nốt một. Ông nhạc trưởng đứng kia, ông ấy muốn thay đổi một chút cho không giống nhạc trưởng khác. Đến lượt mình, mình lại gắng chơi thật đúng (cơm áo gạo tiền) như mọi người nhưng lại phải có chút gì khác để mình thấy là mình đang sống. Có người không khác được bản nhạc, hoặc chỉ hoàn toàn theo ông nhạc trưởng. Có người làm khác đi được, một chút. Làm khác đi được, thì lại chia làm hai loại, một loại được khán giả tán thưởng, một loại thì không.

Ai phán xét chuyện đó, ông nhạc sỹ thì tai đã điếc và lại còn đã chết rồi.

Written by Tequila

November 6, 2019 at 2:54 am

Posted in Linh tinh

Linh tinh 04/9/2019

with 7 comments

Một mùa thu nữa sắp đến. Hay như tôi vẫn quan niệm, đó là cái mùa mà lác đác có những ngày thu. Mà những ngày thu ấy, sẽ không có gì bằng ngồi bên Hồ Gươm, cái quán có mái hình tròn, yên lặng nhấm một đôi ly vang trắng lúc gần trưa. Nhưng mùa thu vang trắng ấy không còn nữa, quán đã quá đông, bờ hồ lúc nào cũng đông, để nhìn ra mặt hồ thì người ta phải nhìn lách qua những thân người gầy béo.

Tôi mất đi một người bạn. Tôi đúng, anh sai. Hay anh đúng, tôi sai. Chuyện đó thật quan trọng khi người ta thấy cần phải rành rẽ với nhau. Một sự quan trọng vô nghĩa sau nhiều nhiều năm chơi với nhau bằng một tình bạn mà cả tôi và anh đều muốn tìm kiếm một ý nghĩa gì trong đó. Cái kiểu nó phải như vậy. Tình bạn không khác đi, con người không khác đi. Khi tuổi trẻ thì sự khác biệt chỉ là lớp bụi mờ phẩy tay hay đổ bia vào mồm nhau là bay. Bay rồi lại lắng xuống. Đến khi năm tháng và cuộc sống đủ dày hỉ nộ ái ố, lớp bụi ngày nào đã đóng két lại, ken đặc vào những mạch vữa, mọc rêu lên, không cơn mưa nào gội đi được nữa. Nhưng nên rõ ràng, có thể một ngày không xa hoặc một ngày xa, chúng tôi sẽ lại ngồi với nhau và bảo “chả hiểu thế đéo nào ấy nhỉ”, hoặc sẽ chả bao giờ có cái thế đéo nào đấy.

Ngày lại ngày qua đi, những điều mình ước vọng chỉ mấy năm trước thôi, ngày nay đã chẳng còn muốn đạt được. Có những điều mình muốn, rồi nó đến, thấy chẳng còn ý nghĩa. Có những điều mình tránh, rồi nó đến, thấy chả sao. Tứ thập, nhi bất hoặc. Có lẽ là đúng thế. Tôi đã đến tuổi bốn mươi từ bao giờ, tự nhiên thấy người hiểu mình hay mình hiểu người không còn quan trọng. Tự nhiên thấy thành công hay thất bại chỉ như một trận bóng. Tự nhiên không thấy mừng rỡ khi được điều hay mà cũng không phiền não khi gặp điều dở. Ngay cả nỗi sợ mơ hồ trước cuộc đời cũng không còn nữa. Khéo mình lớn rồi. Mà lại chưa già. Hôm nọ ông bạn bảo, tuổi tâm lý của anh giờ khoảng 23. Tôi bảo tuổi tâm lý của em chắc tầm 18. Quả thật, tôi vẫn còn nhớ như in cuốn sổ tạm gọi là “nhật ký”, nhưng trang viết đầu tiên của tôi trước khi lên mạng viết, tôi bây giờ nghĩ đúng như cái hồi 18 tuổi ấy. Dĩ nhiên, ở một tầm cao và một tầm sâu mới. Giống như 10 tuổi đọc Tam Quốc, 15 tuổi đọc Tam Quốc, 30 tuổi đọc Tam Quốc, 40 tuổi đọc Tam Quốc, suy nghĩ có thể khác nhau nhiều và nông sâu khác nhau, nhưng Tam Quốc vẫn là Tam Quốc mà thôi.

***

Nghỉ lễ 2/9 tôi lên Sapa như thường lệ, cùng vợ con và ông già. Tôi lười quá, trời thì mưa không dứt, nhưng cũng gắng bỏ ra một vài phút vài giờ làm vườn với ông già và vợ. Cỏ và cây dại lên ngập vườn. Như thể chúng nằm đấy đợi mãi mấy tháng khô hạn, giờ mưa xuống mới bùng lên. Nhổ một cụm cỏ, là nhổ cả lên một đống đất ướt nhẹp, và cơ man nào là giun. Bữa nhổ cỏ của tôi là bữa đại tiệc của hai con gà mái mẹ và hai đàn con của chúng, giun to giun bé bò lổm ngổm. Tính tôi lười biếng nhưng không quấy quá. Đã nhấc đít đi làm thì làm cho tới nơi. Sau vài phút lẩm nhẩm bực bội vì mưa, thì tôi đặt toàn tâm ý vào những gốc cỏ những chiếc lá cây. Thậm chí còn nhớ được lúc trước gốc cỏ này nó chỉ là hai cái lá bé xíu mà nay xum xuê như thế. Tự nhiên thấy thương gốc cỏ, bèn lấy kéo cắt trụi đi như ta cạo râu. Việc của bố mày là dọn, bố vẫn để cửa cho mày, bụi cỏ cũng có cái đẹp của bụi cỏ.

Anh Chư bị ốm, không uống rượu, cho nên tôi cũng không uống mấy. Mấy tối liền, tối nào cũng được ngồi đốt lửa, nhấm nhấm cafe còn lại từ ban ngày, rồi chơi đàn. Lẩm nhẩm ngồi sửa lại những bản nhạc cũ. Dù cuộc đời của mỗi con người khác nhau, hay dở cũng khác nhau, nhưng âm nhạc hay nghệ thuật nói chung là những thứ rất nghiêm trang, cẩn mật,. Sự sáng tạo cũng phải cẩn mật. Dẫu rằng luôn có một khoảng cách dài kinh khủng, giữa điều mình muốn, mình hình dung ra trong đầu, với cái mình có thể chơi ra, có thể viết ra. Nhạc của tôi hay. Tôi biết điều đó và tự tin. Nhưng còn một khoảng cách rất xa giữa những gì tôi hình dung trong đầu, với những gì tôi ghi được vào bản nhạc. Phải cần thời gian.

Cũng như chuyện viết của tôi. Tôi đang viết hai tiểu thuyết, một cái rất là dài và sâu nặng, một cái rất là vơ vẩn và nhẹ nhàng. Người ta nói là, viết thì cứ viết ra thôi. Song cũng như một bài nhạc, cái mà mình hình dung và mình muốn có, nó đẹp và nó sâu hơn rất nhiều cái mà mình gõ ra. Tôi đã đọc biết bao sách trên đời rồi, tôi biết thế nào thì là sách hay. Tôi đã nghe biết bao nhạc, tôi biết thế nào là nhạc hay. Chuyện đó không giải thích được, hay là hay thôi. Giống như mưa rơi không cần phiên dịch, gái đẹp không cần phân tích. Mưa vẫn rơi và gái vẫn đẹp hơn chúng tự biết.

Và cũng như cuộc đời của tôi, một khoảng cách dài dằng dặc giữa những gì tôi muốn và những gì tôi có thể. Từ năm 18 tuổi tôi đã định nghĩa mình không sống vì cái nhìn của người khác, chỉ cần mỗi tôi nhìn vào tôi mà thôi. Tôi chẳng có một thành công nào đáng kể, các thất bại còn đáng kể và đáng yêu hơn. Tôi đã trải qua những giai đoạn mà ai cũng yêu quý mình, và những giai đoạn mà ai cũng ghét mình. Ai cũng yêu mến mình tức là mình đã sai đâu đó hoặc giả dối quá thể, ai cũng ghét mình thì chứng tỏ mình là một thằng phò rồi còn gì nữa. Nhưng thế này hay thế nọ không quan trọng.

Những điều này tôi đều viết ra trong cuốn sổ nhật ký năm 18 tuổi. Nhưng hồi đó tôi không hiểu lắm, viết thì cứ viết thôi. Những trang viết đó tuy dớ dẩn, song cái gì viết ra bằng tay mình bằng bút hay bàn phím, thì mới có thật. Làm gì có cái gì thật hơn những lời nói, nhất là khi chúng được ghi ra.

Cuộc sống có biết bao điều tinh tế. Một tiếng sấm động trên trời, một đám mây sà xuống thung lũng, một con chó sủa óc óc vì lý do gì chỉ nó mới hiểu, một con bọ chui ra chui vào trên thanh củi mà mình đang đốt bếp muốn cứu nó mà nó lại tưởng mình bắt nó nên chui trở lại khe gỗ thôi thì bố đốt chết mẹ mày luôn, một đứa bé trai đang tưởng tượng về cuộc sống khi nó lớn lên và một bé gái đang tưởng tượng về cuộc sống khi nó lớn lên, một ông già đang tưởng tượng về những ngày mình nằm dưới mộ, một cái xe ô tô cà khổ tội nghiệp đến nỗi phải vật vã mới lên được dốc nhưng chê bai nó xong mình nhìn lại nó thì thấy nó thật là tận tụy và đàng hoàng biết mấy, một thằng giai bản đầu mít đặc nhưng mình trêu nó một hồi xong thấy ơ mùa đông sắp đến nó đã có cả đống củi to thế kia cho vợ con nó vậy mình có mít đặc được như nó không, một thằng tôi cứ nghĩ vẩn vơ bao điều nhưng nói tóm lại ông lẩn mẩn sống vì những điều gì, cứ cố giản dị hóa nhưng thật ra càng muốn giản dị lại càng thành ra phù phiếm.

***

Sinh nhật con gái, tôi mua tặng cho nó một bộ lego xếp ngôi nhà mơ ước. Hôm nay chị đã xếp xong. Xếp xong chị reo mừng nhảy nhót vỗ tay. Đẹp quá đẹp quá bố ơi. Rồi chị bá cổ tôi một cái, dụi đầu vào vai tôi. Sau này tôi đến ăn cơm nhà chị, kiểu gì tôi cũng sẽ uống bia hoặc rượu, rồi tôi sẽ đánh đổ bát nước mắm và rồi tôi sẽ xin lỗi rồi cười ngớ ngẩn. Chị sẽ nẹt con chị khi nó nhe răng định cười tôi.

Hẳn là chị sẽ làm thế, vì bây giờ chị hay ngồi cạnh tôi để nghe chuyện của ông già tôi, những chuyện chán ngắt mà tôi đã nghe hàng nghìn lần.

Written by Tequila

September 4, 2019 at 3:17 am

Posted in Linh tinh