Teq's Blog

Miền Tây tháng 7/2018

with one comment

Tối chẳng thèm xem trận tranh 3 – 4 Worldcup, ngủ sớm, thành ra 3h đêm tỉnh dậy. Tính ngồi cày GTP, check xem làm sao mà cái bài hát sến súa của mình lại được bạn Hiệp đổi thành ra một cái màu trầm ấm nam tính hơn hẳn như vậy. Nhưng mà GTP là thứ rất hút thời gian, vèo cái sẽ đến sáng, mà trời đang đêm mưa, một thời gian thích hợp để viết hơn.

***

36975886_10210133937905521_7723779979208556544_n

Bạc Liêu 5/7/2018

Chuyến này, nguyên thành phần chuyến Hà Giang – những thứ đẹp xinh nho nhỏ – hẹn nhau đi miền Tây. Không dễ tí nào, nhưng cũng thu xếp được thời gian với nhau. Sài Gòn nháo nhào ở sân bay buổi tối và buổi sáng hôm sau, ngày giữa tuần đông đặc người trên đường. Tôi chỉ bắt đầu cảm thấy chuyến đi, khi xe trôi dần ra khỏi thành phố, vào cao tốc Trung Lương (một thứ cao tốc hạng bét so với các cao tốc hạng ruồi ở miền bắc), và đặc biệt là khi xơi xong một bữa trưa tuyệt vời cực kỳ tuyệt vời ở một quán bình dân đâu đó bên kia cầu Mỹ Thuận, món canh cá và cá kho thật hết xảy.

Chẳng có gì thú vị (ngay cả với bản thân tôi) nếu giờ ngồi liệt kê xem chuyến đi này mình đã đi qua những điểm nào, dù thằng bạn cũng đã chịu khó vẽ lại hẳn một cái bản đồ để anh em cùng ghi nhớ. Cái bản đồ ấy có ý nghĩa là chuyến này mình đã đi một vệt như vậy, là một cái vệt để ghi nhớ cho lần sau còn đi tiếp. Nếu như vùng tây bắc và đông bắc, mà tôi đã cày nát với rất nhiều chuyến đi, có thể dùng rất nhiều tính từ để tả. Nào là hùng vĩ, hoang sơ, cua tay áo, những góc núi âm u những cao nguyên nhỏ thôi nhưng cá tính… Ở miền tây, thì chỉ thấy mênh mang. Mênh mang, là từ duy nhất cần dùng và từ đó nói lên tất cả. Mênh mang đồng ruộng, mênh mang sông nước, mênh mang con người, mênh mang lịch sử và văn hóa.

Tôi không được ngồi sau tay lái cả hành trình. Ông bạn thuê một con xe số tự động để hắn cũng có thể lái được, có thể thấy hắn cũng là một thằng thích lái xe, như tôi. Bạn đồng hành của tôi có ba thằng, một ông bạn (tức bạn mà hơn tuổi), một thằng bạn cứt (thì tức là bạn thôi) và một chú em (là một thằng bạn mà ít tuổi). Chúng tôi vừa chạy xe vừa nói nhảm, về đủ mọi thứ quan trọng của cuộc đời này, trừ những thứ nghiêm túc. Miền tây êm đềm trôi trôi trước mũi xe.

Phong cảnh của miền Tây là một mặt phẳng trải tít tắp đường chân trời, sông, cánh đồng, cây, và lại sông. Những chuyển biến từ tỉnh này tới tỉnh khác, là không quá nhiều. Không như ở miền bắc, đang đồng bằng bụp phát thấy à trung du rồi, à núi cao đây rồi… Miền tây tất cả là mặt phẳng. Tuy nhiên những chuyển biến nho nhỏ luôn có trên từng km và rất chi tiết. Nơi này có nhiều lau lách, đi một đoạn nữa thấy ngợp vì sao màu xanh lá non nó rực rỡ đến thế, đi một đoạn nữa thấy nao lòng vì màu đỏ của những cây phượng vĩ đang trổ hoa bỗng hiện ra ở bên đường, đi đoạn nữa lại thấy sông hiện ra giống y chang các con sông khác mà lại có vẻ gì khác khác.

Con người cũng vậy, con người ở từng vùng của miền Tây là giống nhau. Ở đâu cũng là những anh miền tây và những chị miền tây, có người thư thả có người vất vả, nhưng  không có cái vẻ lam lũ vật lộn với những nỗi ước ao. Từ Cần Thơ trôi dần xuống Cà Mau, cảm giác như càng đi xa thì sự lo toan nhạt dần và cái vẻ hồn hậu đậm dần lên. Đến tới tận đất mũi, thì dường như họ đã sống nghìn năm như vậy và sẽ sống nghìn năm nữa như vậy, chỉ khác là hồi xưa thì họ chèo xuồng ba lá còn giờ thì chạy ca nô pằng pằng. Từ Năm Căn, chúng tôi được một ông lái ca nô chở đi Đất Mũi, ông tay phi cái cano ầm ầm nhảy tưng tưng qua những con nước lớn trên sông, thật ghê răng với cách lái cano của ông ta. Rồi ông đưa chúng tôi vào một quán nhậu để ăn trưa, nơi mà chúng tôi đã được ăn những con bề bề to chưa từng thấy và xơi món đặc sản cá thòi lòi, và một con cá quái dị gì nữa mà không nhớ tên. Quán nhậu nhìn thẳng ra một cánh đồng nước bao la, toàn đước là đước. Nhưng ở đây được được trồng thành một rặng dài, như một hàng cây giữa đại lộ. Tôi gọi nó là Đại lộ của những ước mơ tan vỡ – một cái tên bài hát bất giác nghĩ đến – The boulevard of broken dreams

0707181350

The boulevard of broken dreams

***

Nhưng cái mênh mang của phong cảnh miền Tây, của con người miền Tây, không phải là sự êm đềm mặc định mà ngược lại, chứa đựng trong nó những cơn sóng ngầm. Cũng phải thôi, từ đầu cực bắc cho tới mũi cực nam của cái đất nước vừa già cỗi vừa non trẻ này, có chỗ nào là không cuộn chảy những con nước của lịch sử. Miền Tây là nơi nuôi dưỡng những đội quân tụ rồi lại tan rồi lại tụ của Nguyễn Ánh trong suốt bốn mươi năm chinh chiến. Máu của miền Tây tan vào nước trong suốt bốn mươi năm chiến tranh của thế kỷ trước. Rồi tiếp theo là gạo của miền tây đã nuôi sống biết bao nhiêu người trong thời gian khó khăn cả nước không có gì để ăn. Đến bây giờ, tiếp tục là cá tôm của miền tây.

“Một vùng đất có những câu chuyện đẹp dữ dội mà không ai kể” – thằng bạn tôi bình luận. Chắc chắn người ta đã kể nhiều, nhưng ít ai nghe. Trước khi đến đây, miền tây với tôi là một cái gì đó rất mờ nhạt (dù hơn mười năm trước cũng đã đi một chuyến nhưng là kiểu đi tour). Ngay như ông bạn tôi, người sống và làm việc ở Sài Gòn, thì miền tây cũng chỉ hiện ra rõ nét với hắn nhờ chuyến đi này.

Chúng tôi được một người kể chuyện rất hay, kể cho nghe câu chuyện về Huỳnh Phú Sổ – giáo chủ phật giáo Hòa Hảo. Người mà năm 18 tuổi xuống núi lập đạo, 20 tuổi có cả triệu tín đồ, 27 tuổi chết một cách bí ẩn nhưng đến giờ sau 70 năm vẫn còn được nhiều giáo dân chờ đợi giáo chủ của họ trở về. Lịch sử có những cái nhìn khác nhau, nhưng nhìn theo góc nào thì câu chuyện về Huỳnh Phú Sổ và phật giáo Hòa Hảo vẫn là câu chuyện về niềm tin, nỗi đau, hòa bình và chiến tranh. Một chuyện thường gặp, ở bất kỳ đâu. Dù có thường gặp thì có câu chuyện nào giống câu chuyện nào, có số phận nào giống số phận nào đâu.

Đi tới bất kỳ đâu, việc cần làm không phải là chụp ảnh check in, việc cần làm là tìm được một người kể chuyện. Người ta có thể lên google và tìm hiểu về bất cứ một chuyện gì. Nhưng khi được nghe một người kể chuyện, thì câu chuyện mà anh ấy kể, sẽ được ghi trên mặt sông, mặt người mà ta nhìn thấy, ghi được vào trong tâm hồn mình, làm cho mình lớn lên hoặc làm mình nhỏ bé đi.

***

Người Kể chuyện còn hứa với chúng tôi về những câu chuyện khác, khi nào chúng tôi có dịp quay lại miền đất này. Anh ta sẽ đưa chúng tôi đi Châu Đốc, Hà Tiên, tới những miền biên viễn đầy ắp những câu chuyện khác của quá khứ và hiện tại.

Chuyến đi rất ngắn nhưng ấn tượng. Ấn tượng lớn nhất không phải những gì đã nhìn thấy hay đã được nghe, mà ấn tượng bởi sự dày dặn đầy ắp của những điều chưa nghe chưa thấy. Thời gian không cho phép chúng tôi kéo dài thêm điểm dừng chân. Chúng tôi lướt qua thành phố Sa Đéc một cách đầy tiếc nuối vì không thể lưu lại. Một thành phố xinh đẹp, toàn là hoa, xin gửi lời chào những thành phố làng mạc và những con sông còn chưa kịp làm quen.

Xin gửi lời hẹn hò với những con đường và những vùng đất khác. Đất nước mình, càng đi càng thấy đẹp. Tạm thời bỏ qua không chê bai những bàn tay xôi thịt lúc nào cũng tìm cách bôi trát làm nó xấu đi, bọn không có mắt và không có tai.

Advertisements

Written by Tequila

July 15, 2018 at 5:43 am

Ve sầu nhốt trong hộp diêm

with 6 comments

Hôm nay tôi được nghe một trình diễn tuyệt vời trên youtube, nghệ sĩ mù trẻ tuổi người Nhật Bản tên Nobuyuki Tsujii chơi bản Piano Concerto số 2 của Rachmaninoff.

https://www.youtube.com/watch?v=dGX3temma5Q

Thoạt tiên là không có gì nổi bật, youtube tự bật tự chơi theo list của nó. Bản nhạc quen thuộc này tôi đã nghe nhiều lần mỗi lần nghe một nghệ sỹ khác nhau trình tấu. Nghe một hồi, bỗng thấy lần này có cái gì đó đặc biệt. Các bản tôi thường nghe thì tiếng đàn của nghệ sỹ piano rất nổi bật, concerto cho piano mà. Lần này, tiếng piano hòa quyện với dàn nhạc dây một cách đáng ngạc nhiên. Nó như không phải là một concerto dành cho piano mà là một bản hòa tấu mà các bè đều được có vai trò cân bằng với nhau. Tiếng piano đứng cùng với những tiếng đàn khác, không nhảy ra phía trước, không đứng lên cao, khiêm tốn, tinh tế, nhưng rồi vẻ đẹp của nó vẫn cứ hiện ra uy nghi và sững sờ như sau khi xuyên qua một cánh rừng nhiệt đới rậm rạp bỗng ta nhìn thấy một tòa thành cổ bị bỏ quên cả nghìn năm.

Tôi phải chuyển qua màn hình youtube, bật lại từ đầu để xem.

Người nhạc trưởng lớn tuổi dìu nghệ sỹ piano Nobuyuki ra tới đàn piano, giúp anh ngồi xuống, rồi nhạc trưởng về vị trí của mình. Những nốt nhạc đầu tiên vang lên như từ chốn xa xôi chiếu tới, nó quyện vào rồi chìm đi trong bè dây. Nobuyki còng lưng ngồi bên đàn. Cái đầu của anh lắc bên trái, lắc bên phải, theo từng nhịp đàn, cách đung đưa đầu thường thấy của những người mù chơi nhạc. Anh không đeo kính, gương mặt anh có lẽ là đẹp trai nếu nó gắn với một đôi mắt sáng, nhưng với đôi mắt nửa nhắm nửa mở thì trông nó như thể một chiếc mặt nạ. Nhìn khá quái dị, dù không đáng sợ hay thương. Đôi bàn tay anh cũng quái, nhảy nhót trên phím đàn như là tự những ngón tay chúng thích nhảy nhót như thế chứ không ai điều khiển cả. Những ngón tay không có sự điệu đàng làm dáng của các nghệ sỹ mắt sáng. Chúng dính vào phím đàn này, rồi bật lên nhảy sang phím đàn kia, hoàn toàn tự nhiên do cái âm thanh nó cần phải thế, có điều sự tự nhiên thuần chất đấy lại khiến chúng có vẻ ma quái. Đôi bàn tay của Nobuyuki như những xúc tu của một con bạch tuộc bám dính và vê vảy trên phím đàn, hay đúng hơn là giống với những cái chân luôn quờ quạng loạn xạ của một con tôm biển.

Vậy là cái gương mặt như mặt nạ vô hồn, cái đầu lắc từ bên này sang bên kia chẳng ăn nhập gì với cái lưng còng, những cái chân tôm biển gõ gãi trên phím đàn… không hòa nhập gì với những gương mặt trí thức đẹp đẽ và biểu cảm của các nghệ sỹ xung quanh anh. Từ góc máy quay, ta thấy gần cạnh anh là một nữ nghệ sĩ vionlin tóc nâu áo hở ngực đẹp như một nàng công chúa, thật đối lập. Kết thúc chương, anh đung đưa người một cách kỳ quặc, rút trong túi ra chiếc khăn mùi xoa để lau mặt, rồi vào chương tiếp.

Cái đầu anh vẫn lắc qua lắc lại. Lúc này, hình dạng cổ quái của anh không còn nữa. Tôi có thể nhìn thấy anh đẹp như một hoàng tử trong truyện tranh, với mái tóc dài, gương mặt thanh tú, mũi cao, đôi mắt sáng trong xanh mơ mộng, thân hình thanh thoát. Vị hoàng tử đẹp đẽ đó vì một lời nguyền cổ mà bị nhốt vào trong thân hình xấu xí, quẫy đạp trong cái vỏ thân xác bị người ta chụp lên mình, cô đơn trong miền tối tăm của đôi mắt đã bị bịt lại. Hoàng tử bị nhốt trong bóng tối ấy, không nhìn thấy những hình ảnh dẫu là đẹp đẽ hay là xấu xa, không nhìn thấy loài người. Đám đông đang lắng nghe bên dưới sân khấu, anh biết có đám đông ấy, đám đông với anh chỉ là một khái niệm, một cái gì đó gồm nhiều những thứ giống nhau. Cái anh nắm bắt rõ nhất là âm thanh của dàn nhạc dây, rõ từng nốt từng nốt một, tạo thành một thứ ánh sáng mà anh nhìn thấy. Anh điều khiển cho đám cẳng chân tôm biển của mình múa trên phím piano, tạo ra những viên bi lấp lánh hòa hợp với thứ ánh sáng đó. Đôi chỗ, ở những đoạn mà bản nhạc để riêng đất diễn cho piano, thì tiếng đàn của anh nổi lên một cách dõng dạc và mãnh liệt bất ngờ.

Tôi lắng nghe bản nhạc mà không thể rời mắt ra khỏi những cử động quái dị của cái đầu và đám càng tôm biển của Nobuyuki, thật là một phần trình diễn quá đẹp đẽ, chính xác tới từng chi tiết nhưng rất lại hoang đường.

***

Mùa hè đến rồi, tối nay đạp xe với vợ ra phố lượn một vòng, phố đêm o e tiếng ve gọi hè. Tầm này ve vẫn còn kêu giọng kim, chúng đang gọi hè thôi, hè còn chưa đến hẳn. Khi hè đến hẳn, chúng sẽ đông hơn, kêu to hơn thành một dàn nhạc hoành tráng hơn.

Nhớ hồi nhỏ thường chơi trò bắt ve. Bắt được con ve đực xong thì cũng ác, con ve sẽ bị cắt cánh để không bay mất được, bỏ vào hộp. Khi nào thích thì lôi nó ra, nắm trong lòng bàn tay, bóp nhẹ, thế là nó kêu váng lên. Tất cả các trò chơi trẻ con đều ác, ác theo nhiều cấp độ. Giật đuôi mèo, đá đít chó, vặt đầu châu chấu để xem các hiệp sĩ không đầu tiếp tục bò, bỏ đói cá chọi chôn xuống đất mấy ngày rồi lôi lên lắc lọ ầm ầm cho chúng say để lao vào đánh nhau, vặt chân bọ xít dính vào lá cây làm xe đua F1… Cái nhân tính của loài người, loài duy nhất có sở thích hành hạ các con vật khác và hành hạ nhau cho vui, thể hiện rất rõ trong các trò trẻ con.

Tính tôi vốn yếu mềm như gái, cho nên cũng không chơi mấy trò ác được lâu. Tôi từ từ bỏ mấy trò vặt chân bọ xít, rồi thường chăm sóc chó mèo, rồi bắt được ve cũng không cắt cánh chúng nữa, chỉ nhốt vào hộp diêm, bóp bóp chơi một hồi rồi khuya lại thả nó đi. Về sau cũng không ham bắt ve nữa, thấy tội tội, vì đọc sách biết là bọn ve chúng lóp ngóp dưới đất tới mấy năm rồi mới bò lên kêu ầm ĩ tán nhau, rồi đẻ trứng và chết. Cơ hội của chúng rất ít, bắt chúng vặt cánh và bóp cho kêu như kèn, quả là ác với chúng. Sau này lớn lên, đọc thêm nhiều những cuốn sách ba vạ, thì hiểu thêm là cái độc ác không chỉ đơn giản là bắt con ve và hành hạ nó, mà ác hơn là trong khi đó thì con ve không biết là chúng bị hành hạ ra sao. Con ve đâu biết gì, nó ở dưới đất tới mấy năm mới bò lên, lột xác, còn chưa kịp hiểu gì thế giới thì đã bị nằm trong bàn tay của đứa trẻ. Thế giới của nó chính là bao diêm và bàn tay, nó thấy bị bóp một cái, thì kêu thôi. Nó sẽ nghĩ rằng nó đã làm đúng những việc nó cần phải làm rồi, và khi bị bóp thì rung cái bụng là đương nhiên. Chắc hẳn nó rung hết mình đầy tự hào như nó cho rằng phải như thế.

***

Quay lại với phần trình diễn của hoàng tử Nobuyuki Tsujii.

Tiếng đàn của anh thật hay, sự chính xác của anh rất tuyệt, khả năng kiểm soát của anh khi trình diễn rất tốt… Một phần trình diễn tuyệt vời, nhưng sẽ không phải là phần trình diễn mà tôi sẽ muốn nghe đi nghe lại nhiều lần. Dẫu có là hoàng tử đi chăng nữa thì bị lời nguyền vẫn là bị lời nguyền. Trình diễn của Nobuyuki Tsujii xuất sắc, đẹp đẽ, đầy nhạc tính, nhưng nó thiếu tính người.

Bản concerto số 2 của Rachmaninoff không phải là một bản nhạc vui, cũng không phải là một bản nhạc buồn, không giận dữ không thương cảm, nó là một bản nhạc mà theo tôi là một bản nhạc về sự xa cách và nỗi cô đơn. Chả thế mà chương hai của nó, đã được thằng nào chế thành ca khúc và Celine Dion đã hát All by myself rất phê. Hoàng tử Nobuyuki sinh ra đã mù, như một con ve bị bắt nhốt trong hộp diêm, chẳng bao giờ nhìn thấy mặt trời hay mặt người, sự xa cách là mặc định. Nỗi cô đơn và khác biệt cũng là mặc định. Nobuyuki đương nhiên luôn xa cách và cô đơn. Anh dĩ nhiên không thể hiểu về thế giới của loài người. Anh không nhìn thấy mâm cơm mà mẹ nấu cho anh ăn, anh không nhìn thấy đàn bà và không xem được JAV, anh không xem được bóng đá hay là không xem được phim ma để trau dồi nỗi sợ hãi, anh không xem được phim chiến tranh để mà hiểu bom rơi máu đổ, anh cũng không xem được tranh để mà hiểu cái đẹp phi thời gian mà một thứ gắn liền với thời gian như âm nhạc dù rất liên quan nhưng lại hoàn toàn khác biệt. Anh làm tôi nhớ đến một lần xem cố nghệ sĩ guitar Văn Vượng trình diễn trên TV, ông nói, sau khi trình diễn độc tấu Người Hà Nội, rằng Hà Nội đẹp lắm tôi biết thế nhưng chưa nhìn thấy Hà Nội bao giờ.

Và vì thế mà bản Concerto số 2 Racmaninoff mà Nobuyuki trình diễn thật tuyệt vời, đẹp đẽ, không thể nào mà không cảm động. Nhưng nó vẫn thiếu hay vì nó quá đúng. Nó đúng một cách đương nhiên và vì thế nó sai. Giống như chúng ta không thể nào hiểu tình yêu nếu xung quanh ta toàn tình yêu, chúng ta không thể nào hiểu được sự tử tế nếu lúc nào mọi người cũng tử tế với ta và ta cũng tử tế với mọi người. Chúng ta không thể vui được nếu lúc nào ta cũng vui và cũng không thể buồn cho ra buồn nếu lúc nào ta cũng buồn thảm.

***

Dưới phạm vi tác động của bản Concerto số 2 Rachmaninoff mà hoàng tử Nobuyuki trình diễn, và mấy lon bia, thật ra tôi rất muốn nói về một cái gì hoành tráng, mang tầm nhân loại. Nhưng một cách khôn ngoan thì những suy nghĩ mang tầm nhân loại ấy nên giữ riêng cho mình, không cần trình bày bởi vì chỉ cần nửa chai whisky là ai cũng phát biểu mang tầm nhân loại cả. Mẹ ơi hôm nay ăn gì thế, cũng là một phát biểu mang tầm nhân loại rồi.

Hôm nay trước khi nghe Noubyuki, trước khi nghe tiếng ve gọi hè, tôi cho bọn trẻ con xem một cái phim, xem cùng bố mẹ. Phim về một con chó, và dù đã tra cẩn thận độ tuổi để xem cùng với trẻ con, thì trong phim vẫn có một cảnh yêu đương hôn hít. Cô con gái 6 tuổi xem cảnh ấy bỗng bẽn lẽn, tự dưng đánh trống lảng bằng một câu nói gì đó, và sau đó thì kín đáo sờ môi mình. Gái mà, 2 tuổi đã ôm nựng búp bê và trong đầu suốt ngày công chúa hoàng tử và hôn hít và cầu hôn đám cưới, dĩ nhiên cũng thương con chó vì sao nó tình cảm thế vân vân. Thằng con giai thì cũng xúc động, như tôi, nhưng thiên về những thứ kiểu tình bạn, lòng trung thành. Đó là những dòng code của Thượng Đế.

Chứ còn thì cũng như một con ve sầu mà thôi. Chui lên, đầu tiên cố gắng bò lên gốc cây ở một độ cao ok, bám chắc, lột xác ra, chui ra khỏi cái vỏ cũ, người ướt át yếu đuối bò dần lên cao. Vỏ mới sẽ khô cứng lại, bắt đầu rung bụng được rồi, rung thôi toe toe. Toe toe. May mắn thì sẽ có một con ve cái nào đó bắt sóng, thế là ổn, phá đảo game, hoàn thành kiếp ve và rụng xác xuống đất. Còn nếu không, chả ảnh hưởng gì, mùa hè này và mùa hè sau đều có ngàn vạn con ve chui từ dưới đất lên và cố gắng làm những việc y chang như vậy.  Nếu một ngày nào đó những con ve bắt đầu tự hỏi nhau mình làm thế để làm gì, cho ai, tại sao, thế nào… thì nỗi đau khổ bắt đầu và những con ve bắt đầu cần đến tài sản và tôn giáo. Khi ấy chúng sẽ rưng rưng khi bỗng thấy có một con ve thuần khiết, chỉ có chui lên, lột xác, trèo cao hơn, và rung bụng, không suy nghĩ gì cả. Kể cả khi con ve ấy bị một đứa trẻ bắt được và bóp cho nó kêu toe toe.

Written by Tequila

May 11, 2018 at 3:11 am

Trên đường 22/2/2018

with 5 comments

Cách Sapa không xa lắm, nhưng hôm nay tôi mới lần đầu đi Y Tý.  Đẹp quá. Mỗi tội đường đi vòng vèo, dốc không cao nhưng cua liên tục, có lẽ còn vòng vèo hơn cả đường Hà Giang. Khi gần đến Y Tý rồi, thì mới gặp cái thằng mà chúng tôi muốn thăm nhà nó, lại quay lại vài cây, tới một ngã tư mà lúc đi qua chỉ kịp liếc là rẽ trái thì là leo núi này, rẽ phải thì là leo núi kia. Thằng bé rẽ lên phía trái, lên được hai chục mét nó quay lại bảo “đường hơi khó đi đấy anh”, tôi phẩy tay ra hiệu cứ đi, anh mày mà phải ngại đường khó à.

Quên mất là tiêu chuẩn của người ta khác mình, đường không phải khó mà là cực khó. Có gần 5km thôi nhưng mà là đoạn đường đang làm dở rồi bỏ đấy, toàn đá hộc và chỗ nào là đất thì sống đất cao ngất, do xe tải đi lúc trời mưa bùn tạo ra. Tôi phải tập trung cao độ và thi triển hết kỹ năng đặt bánh xe. Hồi xưa tập lái xe, ông anh đồng hao dạy cho một bài mà sau này rất phải cảm ơn ông ấy, là phóng xe đá bay lon bia. Chạy xe làm sao để bánh bên phụ chạm vào lon bia cho nó bắn đi, chứ đâm cái rộp là hỏng. Dĩ nhiên không thể trăm phát trăm trúng nhưng có luyện tập và thỉnh thoảng thực hành khá ngon. Thế mà vào cái đường này, con sedan già cỗi của ông già cũng bị phang gầm xuống đường cành cành vài phát nhẹ nhẹ. Đường khó quá quên cụ của địa danh cái làng đấy.

Một cái làng cực đẹp ở một khu vực cực đẹp của Y Tý. Chúng tôi vào nhà thằng bé ăn cơm. Trong lúc chờ cơm, thì vợ đi ra ngoài xong quay về bảo có cái nhà vệ sinh đẹp nhất Vịnh Bắc Bộ. Tôi bèn ra xem, mặc dù không có nhu cầu. Quả thực là một cái nhà xí tuyệt trần.

wc y ty

Đấy là WC nhà thằng Thắng, 20 tuổi, sành điệu tóc cua hai bên dựng ngược trên đầu, áo trắng đeo kính đen hot boy.

Trên đời có tồn tại một cái hội gọi là hội Học làm Thợ. Hội này do một số thanh niên già giỏi võ và tốt bụng lập ra, chuyên hỗ trợ cho bọn trẻ dân tộc H’mong xuống Hà Nội học làm thợ, tất nhiên. Mỗi năm hội này xét duyệt thế nào đó, ra một số đối tượng chăm ngoan, rồi kêu gọi anh chị em quen biết tài trợ cho bọn chúng tiền đi học. Tôi cũng chả biết vợ tôi tài trợ cho thằng Thắng này lúc nào. Chuyến đi Sapa này, cậu ấy chỉ bảo là em có cho một thằng đi học, nó mời nhân tiện lên nhà nó, mà mình cũng đi Y Tý một chuyến cho biết. Hóa ra thằng Thắng này được vợ tôi tài trợ cho một học kỳ, rồi nó tự đi làm thêm kiếm tiền ăn ở, từ kỳ thứ hai là tự lập. Thằng bé rất ngoan, xứng đáng với bằng khen học sinh tiên tiến năm lớp 11 đóng đầy bụi treo trong nhà nó.

Lúc ăn cơm, vợ tôi lại dỗ dành thằng em nó, năm nay vừa lớp 11, là cố gắng học cho hết cấp ba, rồi lại xuống Hà Nội học, chị tài trợ cho. Trong chuyến đi này, đếm ra thấy vợ tôi dỗ dành tới mấy thằng trẻ con là học đi rồi chị/cô cho xuống Hà Nội học. Vợ tôi được cái tốt bụng, mà không kể. Chả bù cho tôi, giúp được ai cái gì thì kể lể đầy internet. Nhân tiện kể phát. Có lần buồn đời duyệt web, thấy có trường hợp thương tâm, bèn bấm chuyển khoản 1tr thấy tiếc tiếc nên chuyển 500k thôi không đề tên tuổi. Chuyển xong thấy mình tốt bụng quá, phục mình vãi, bèn đi uống bia với bạn hết 700k.

***

Ra khỏi nhà thằng Thắng, lại lên đường trở về Lào Cai để về nhà. Vừa ra khỏi cửa, thằng con trai bắt đầu đòi kể chuyện. Chuyện nó đọc được ở đâu đó. Chuyện rất dài dòng nhưng đại loại rằng có một ông nhà nghèo, nhưng mà lại rất thích cho tiền người khác. Cứ có tiền là cho. Sau tự nhiên ông ấy may mắn có rất nhiều tiền, ông bèn mở cửa nhà cho tất cả mọi người cần tiền, tới khi hết tiền thì thôi. Mấy năm sau những người được cho tiền, quay lại trả tiền ông ấy gấp đôi, đâm nhà lại còn nhiều tiền hơn. Ông tức quá, vì suốt ngày có người đến đòi cho tiền lại ông ấy. Bèn ra lệnh cấm là ai được cho tiền cũng cấm được trả lại.

– Thế ông ấy thích nghèo à?

– Vâng, bố, ông ấy thích nghèo lắm. Ông ấy còn cầu cả Thần Nghèo Khổ phù hộ để ông ấy được nghèo.

– Bố thích nhiều tiền không thích nghèo.

Vợ tôi xen vào, đấy con thấy không, nếu mình cứ giúp đỡ người khác thì lúc nào mình cũng giàu. Câu chuyện lại thành ra một bài đạo đức SGK mất. Tôi bèn hỏi tiếp câu chuyện cuối cùng thế nào. Con trai kể tiếp, ông ấy cho hết tiền và cấm người ta trả lại. Rồi ông ấy phá hết nhà cửa chỉ để lại một cái nhà bé, phá hết ruộng vườn để được trở nên nghèo khổ như xưa. Nhưng mà lúc ông ấy phá ruộng vườn san đất cho phẳng thì lại đào phải một đống tiền. Cuối cùng ông ấy vẫn rất nhiều tiền và ông ấy cực kỳ tức giận.

Tôi nghĩ, có khi lần sau lên nhà trên núi mình phải đào vườn một phát, biết đâu lại đào được hũ vàng mà người ta chôn từ hồi dân H’mong chuyên tâm trồng thuốc phiện. Chứ chắc phải làm thế nào mua cái xe khác thôi, con sedan già cỗi này của ông già không còn phù hợp nữa. Năm người, cả ông già, ngồi trong xe chật chội, điều hòa thì hỏng. Bọn trẻ con lớn rồi, chúng không nằm ngả ngốn trong xe 5 chỗ được nữa, phải kiếm xe 7 chỗ thôi. Mà con xe cũ và xấu quá, đi vào trạm xăng người bán xăng còn ái ngại cho mình, chắc họ nghĩ thằng này mới tập xe nên chạy con xe cà khổ sứt mẻ khắp nơi. Đâu biết rằng nó vốn là một con xe nhập khẩu cực kỳ lành và bon. Đâu biết rằng thằng lái xe là một tay lái cứng chỉ thua các bác tài chuyên nghiệp. Xe tao cũ xấu, chúng mày ngon cứ vượt, tao đi đúng tốc độ cho phép biển bao nhiêu đi bấy nhiếu. Bọn em chã phóng ầm ầm vượt  cho vượt, có thằng thì bị cảnh sát xích, còn những thằng khác mười thằng đến chín thằng cuối cùng bị vượt lại. Bọn em chã chạy được 50km, 100km phóng như chó, nhưng lên đến tầm 150km, 200km cuối cùng đều phải chậm lại. Thằng 29K, thằng 30U…, lần lượt tụt lại hết. Tao chạy xe máy cà khổ từ Mèo Vạc về Hà Nội trong ngày, chạy sedan cà khổ từ Hội An về Hà Nội trong ngày.

Bởi vì lái xe và những con đường là sở thích. Chỉ là vì làm cái nghề văn phòng, ít được đi cho sướng đời.

***

Chúng tôi đi nhiều, những đứa trẻ lớn lên với những chuyến đi, với rừng núi, qua thời gian chúng cũng ngấm dần qua những câu chuyện và những hình ảnh. Con gái 6 tuổi bảo, con chỉ thích Sapa như hồi trước ấy không tắc đường như thế này, ít người thôi. Con trai 8 tuổi bảo, đi chơi đã thích xịn là phải cực xịn, còn thích hoang vu là phải thật hoang vu cơ, xây nhà ít thôi, trồng cây nhiều vào. Thằng này khá, có thể làm được bộ trưởng bộ du lịch.

Thằng con trai mẹ dặn thế nào thì dặn, hễ xuống tới suối là bất kể đông hè, nhảy ngay ra lội nước. Còn dạy bố là nếu bố sợ nước lạnh thì đầu tiên thò một tí chân xuống thôi, quen rồi thò cả bàn chân, rồi quen nữa thì nhảy luôn xuống lội là sẽ không lạnh đâu bố ạ. Bố mày chả thừa biết khỏi phải dạy, nhưng bố không thích lội suối nữa, bố chỉ thích ngồi trên tảng đá ngắm chúng mày thôi.

Đứa con gái thì đẹp quá. Nếu nó không có cái tính đành hanh và lớp một đã biết điều khiển bọn giai, thì bố mày lo cho mày lắm. Đôi khi bố nhìn mày chả hiểu sao đẻ ra mày xinh thế. Vợ bố đẹp thì tất nhiên rồi nhưng mày vẫn xinh quá con ạ, xinh quá sợ khổ. Vậy nên bố rất ưng thấy mày đanh đá và cứng đầu.

Đứa con gái hôm qua đi trèo núi cao ơi là cao mà không biết mệt, lại cùng các chị H’mong lấy được những cành hoa mận dại màu đỏ tía cực kỳ đẹp. Con cùng các chị mang về nhà, đào đất cắm chúng xuống gốc đào trong vườn, lấy nước tưới. Những chuyến đi và những việc làm của bố mẹ, chỉ mong các con biết được cái gì là đẹp, cứ đẹp là vui rồi.

Tôi bảo nó, Lam có thể trở thành công chúa xấu xí đấy. Nó cười phá lên. Con rất thích được là công chúa xấu xí. Tôi thường kể cho nó nghe chuyện công chúa xấu xí. Tôi sợ nó tự mãn mình xinh đẹp nên luôn kể chuyện công chúa xấu xí cho nó nghe. Ngày xửa ngày xưa ở một vương quốc nọ, có một ông vua rất đẹp trai và một bà hoàng hậu rất xinh đẹp, nhưng mà đẻ ra một công chúa cực kỳ xấu xí. Xấu vãi lúa. Mà không chỉ thế, nàng còn cực kỳ ngu ngốc. Mỗi khi tôi miêu tả nàng công chúa xấu thế nào, nàng công chúa ngu thế nào, con gái lại cười phá lên khoái chí và nó rất thích nàng công chúa xấu xí, bởi nàng xấu và ngu nhưng nàng rất là tốt bụng và dũng cảm.

Ngồi khép chân vào, ăn ngậm miệng vào không được chép chép… muốn thành công chúa hay muốn thành công nông! Biết xe công nông chạy pành pạch khói đen xì thế nào rồi đấy! Tôi là một ông già khắt khe của nó.

***

Còn ông già tôi, ông ấy trông già quá so với tuổi của ông. Ông chẳng có bệnh tật gì, nền tảng sức khỏe vô đối vì ông ấy là phi công. Nhưng từ khi về hưu ông chỉ nằm xem ti vi, và ông già đi từng năm một. Lần này đi cùng chúng tôi lên bản, ông làm vườn cả ngày, rồi tối ông uống rượu. Ông uống khỏe cứ như hồi tôi còn bé vậy, cùng uống như nhau và cùng say như nhau.

Ông mua phân lân về, rồi tự tay bón cho từng gốc cây đào cây mận con từng gốc hồng trên nhà. Ông bảo, rồi con xem, mấy bữa nữa mưa xuống, có bón phân vào thì cây cối sẽ tốt tươi khác hẳn. Rồi ông uống rượu với anh em H’mong rất phấn khởi, rồi bảo tôi cái này cái kia. Ông già tôi không tinh tế, ông không thể cảm nhận được những thứ rất nhỏ thôi mà nó có những căn nguyên rất khác. Ông thô mộc và giật cục, ông chỉ có đen và trắng. Như cách ông lái xe, cà giật cà giật khiến ngay cả tôi ngồi bên cạnh còn muốn say xe. Mày đừng đòi bố mày lái êm, ông nói, bố mày toàn lái máy bay ném bom với trực thăng, êm thế nào được mà êm, mà bố thấy lái xe khó hơn lái máy bay.

Tối ngồi ở nhà Chư uống rượu say, có anh say khác tên là Sang đến uống cùng. Sang bảo, chú là bố của Đức à, thế gọi là bố. Bố ơi, sáng mai sang nhà tôi uống rượu nhá. Bố ơi, bố uống thêm đi. Bố ơi, cái lọ cái chai, bố ơi. Ông già chắc sướng được gọi là bố, sáng sau tôi bận tự ông sang nhà Sang uống rượu. Ừ, con trai và con dâu tao đã lên chơi kết bạn với chúng mày được mười hai năm rồi, tao rất vui và tao sẽ uống với chúng mày. Ông già sung sướng và ông không thể hiểu hết được những điều nhỏ nhỏ, mà cũng không ai hiểu hết được. Làm khách vui với nhau khác, làm bạn thân nhau khác, mà thân nhau sống với nhau lâu đến thế này nó khác. Ngày xưa ông già có làm thơ, giờ ông không làm thơ được nữa rồi.

***

Tôi ngồi viết kể chuyện đêm nay, vì sau gần 12 tiếng chạy xe thì cũng mệt, nhất là vì đường xấu và vòng vèo khu Y Tý. Lần nào chạy xe lâu, về nhà, tôi cũng không ngủ được. Tôi phải ngồi uống bia và ngồi máy tính thật lâu, cho đầu nó giãn ra dần, và những ý nghĩ của mình được giải phóng ra.

Khi đạp côn đạp ga và vòng vèo qua những con đường núi, rất nhiều khi tôi nghĩ đến những con đường xa xôi vạn dặm của người xưa. Ví như con đường tơ lụa chẳng hạn. Có biết bao nhiêu thằng mà hồi xa xưa ấy đã bỏ cả đời ra để đi vài chuyến đi như thế, có thằng đi vài lần, có thằng đi vài bước đã gục. Làm sao hiểu nổi những gì đã xảy ra, những hạnh phúc nào và những buồn thương nào trên những chặng đường dằng dặc khổ ải khó khăn như thế. Những yêu thương không bao giờ được kể, những niềm vui đã bị quên lãng, những oán thù hay ti tiện mà thời gian đã chôn vùi.

Khi tôi ngồi trong đêm và cố gắng tìm một ngôi sao mà mình yêu thích trên trời, tôi có thấy thích một ngôi sao mà nó mờ tỏ quá đến nỗi không chắc là lần sau lại tìm ra đúng nó. Có điều gì là thực sự của mình hay không, mà liệu có nhất thiết phải có gì đấy là của mình hay không, kể cả là bản thân mình đi nữa thì có cần phải là mình hay không. Chẳng cần thiết, khi nếu thích thì mình có thể sở hữu được cả một ngôi sao miễn là mình thích thế.

Written by Tequila

February 22, 2018 at 3:10 am

Giao thừa năm mới

with 4 comments

Tôi có nhiều điều để nghĩ trong đêm nay, vì thế lại ngồi máy tính, sau nửa chai Ararat với ông em trai. Để tôi dốc nốt phần còn lại của chai whisky này đã. Một chai Chivas, cụ cái hãng Chivas, mẹ tôi xách về từ đâu đó cho tôi, cho nên nó ngon làm sao. Tôi dốc hết chai được phân nửa cái chén uống trà to. Hãy quên đi những chuyện như là uống whisky phải làm sao dùng cốc như thế nào. Chai này của mẹ tao mang về, do đó tao uống kiểu gì cũng đều ngon cả.

Tôi đưa vợ con đi xem bắn pháo hoa. Đã nhiều năm nay chúng tôi thường xem pháo hoa ở chỗ đó. Phải đúng ở chỗ đó. Đến nỗi khi tôi bảo vợ đứng dịch ra một chút, để xem cho rõ, chứ chỗ này bị vướng cột đèn, xem pháo hoa bị chắn cột đèn. Nhưng vợ tôi không chịu dịch đi, em muốn đứng ở chỗ đó. Tôi ôm cái eo của em, em tựa đầu vào vai tôi, nhìn pháo hoa rực rỡ sau cái cột đèn, sau bao nhiêu những tình yêu và đau khổ mà tôi đã gây ra, và chắc là tôi còn sẽ còn gây ra. Căn nhà cũ của vợ chồng tôi cách đây không xa, chúng tôi có nhiều kỷ niệm. Vài ba năm ấy, tầm tối 30 Tết, chúng tôi sẽ cố gắng bán hàng, rồi lên nhà tắm rửa, rồi cho bọn trẻ con lên xe ô tô, chở đến đúng chỗ này để trẻ con xem pháo hoa. Rồi chúng tôi đến xông nhà bố mẹ vợ, uống một vài ly rượu, rồi chúng tôi về nhà tôi, uống rượu với ông bà già, rồi về, rồi tôi sẽ mang vàng mã xuống đốt ở cái lò công cộng chân chung cư. Ôi bao là thương nhớ. Tôi còn nhớ những con ốc sên trượt trên lá cỏ mà những đứa trẻ của tôi tìm thấy, khi tôi dẫn chúng chập chững tập đi.

Hôm rồi tôi dọn văn phòng, dọn cả những tờ giấy cũ ghi chứng từ thuê nhà. Căn hộ chúng tôi đi thuê những năm ấy. Chúng tôi ôm đứa bé trai đầy tuổi để đến căn hộ chung cư ấy, rồi chúng tôi đẻ bé gái thứ hai ở đấy. Tôi đã bảo vợ mình, thôi ăn cơm đi, xong rồi mình đi đẻ. Rồi trong cái bếp nhỏ nơi tôi đặt bàn máy tính của mình, tôi đã ru những đứa con trên tay, trong tiếng nhạc. Rồi khi bọn trẻ đã ngủ, khi ấy tôi lại ngồi vào bàn máy tính và rầu rĩ.

Tôi rầu rĩ vì những điều gì, toàn những điều nhảm nhí mà thôi. Tôi muốn được là hình ảnh mà cha mẹ tôi muốn tôi là, tôi muốn là đại ca trong những hội nhóm vớ vẩn, tôi muốn được là tôi, một tôi hoành tráng mà tôi muốn là. Đó là cách mà tôi để cho cuộc sống của tôi diễn ra, và nó thật vớ vẩn quá.

***

Đêm ba mươi hôm nay, tôi uống rượu với thằng em trai. Chúng tôi nói những điều hoành tráng và giản dị. Khi nào tôi nói hoành tráng thì thằng em nói giản dị, và ngược lại. Rồi vợ tôi ở trên nhà nhắn tôi một cái tin. Tôi đứng dậy, vào nhà, vác thùng bia Ken trên vai, ra mở cổng bước những bước hoành tráng đàng hoàng mà tôi luôn đàng hoàng như vậy, tiến tới bãi rác.

Đã sang Mùng một Tết, ở bãi rác còn hai anh chị công nhân môi trường. Chị chửi anh gì đó rồi đẩy cái xe đi. Còn anh đứng đái bên thùng rác. Chắc hẳn anh rất buồn đái, anh đái lâu đéo chịu. Tôi bước chầm chậm, đợi anh đái xong và vẩy chim xong. Anh trố mắt nhìn tôi. Tôi tiến đến gần bảo, các bác vất vả quá, nhà nào cũng đón Tết, các bác vẫn làm việc, em vác két bia ra biếu anh, chúc mừng năm mới. Chúc anh và mọi người năm mới vui.

Anh thợ rác rất ngạc nhiên xong hiểu ngay, ờ, cảm ơn em, đéo gì rác nhiều vãi cả đái mãi anh đéo được về gì cả. Rồi anh chìa tay ra. Đôi bàn tay anh thật bẩn vì rác và vì mới vảy chim. Tôi bắt tay anh thật chặt. Nhà em đầu ngõ này, lại có mấy quán chè đá, mong các anh chị giúp đỡ, thôi năm mới em có két bia chúc các anh chị và gia đình mạnh khỏe. Ừ cảm ơn em nhé, Tết vui em ơi, anh mệt quá rồi nhưng cũng phải xong quả rác này em ạ, thôi em về nhé, chúc gia đình vui.

Tôi chia tay bác rác xong về nhà, đéo cần rửa tay, ngồi luôn vào bàn uống tiếp cognac với ông em trai. Rửa làm đéo gì khi đêm về sáng Mùng một Tết mình đã được bắt tay một bàn tay bẩn vãi đái nghĩa đen, nhưng tử tế. Chúng ta nên sống tử tế và yêu nhau, bẩn đéo gì.

Vợ đang trên nhà cho trẻ con ngủ, tôi nhắn một cái tin, anh mang két bia biếu các bác rồi. Vợ trả lời bằng một cái hình đại loại là yêu anh. Tôi nhắn lại một cái tin là, cảm ơn em, vì em cứ bảo anh làm những việc này nọ mà làm xong anh thấy rất vui.

***

Tôi lại nhớ đến buổi chiều hôm đó, chúng tôi ở trong ô tô và chạy trên một con đường mưa Hà Tĩnh. Một đôi vợ chồng chạy xe máy ôm đứa con nhỏ, mưa ướt hết cả hai. Vợ tôi vỗ vai tôi, rồi kéo kính xuống, em ơi lên đây. Người chồng ngần ngại dừng xe, người vợ ôm đứa con chưa đầy tuổi nhảy lên sau xe. Sau đó những người đàn bà chăm sóc những đứa trẻ. Tôi lái xe phóng vun vút, anh chồng kia phóng xe máy vun vút, mưa ướt hết anh ấy. Đến ngã ba gần tới nhà, tôi dừng xe, những người đàn bà cảm ơn nhau, tôi và anh kia cảm ơn nhau.

Một lúc nào khi em đừng quá để tâm đến anh, con chúng ta, bố mẹ chúng ta, bố mẹ em, bà của anh, mẹ của anh, những đứa em út… anh sẽ chở em sang nhà ngoại, và ở ngã tư chợ Mơ, anh sẽ chỉ cho em thấy em của năm xưa, mặc áo khoác màu vàng đạp cái xe đạp xanh, tóc dài buộc thả sau gáy, diễm tình xinh đẹp và đanh đá.

Written by Tequila

February 16, 2018 at 5:47 am

Posted in Linh tinh

Chiều cuối năm chờ tết

leave a comment »

Tết âm lịch luôn là một dịp đặc biệt của năm.

Ngày giáp tết, những con phố buôn bán chính vẫn rộn rã tấp nập, người ta hối hả mua bán những món đồ tết trên hè phố. Còn những cửa hàng cửa hiệu, phân nửa đã đóng cửa. Đa phần số cửa hàng ấy đóng cửa vì chúng không bán những món đồ của ngày tết, chủ của chúng đóng cửa để lo tết cho gia đình. Nhưng cũng có một phần nhỏ trong số chúng, rồi sẽ không bao giờ mở cửa trở lại nữa, sau tết chúng sẽ nhường diện tích cho những cửa hàng mới.

Ngoài những khu mua bán, đường phố đã rộng rãi và thoáng đãng. Hà Nội lại hiện ra vẻ đẹp êm đềm mà nó vẫn phải  giấu bên trong tấm voan dày roi rói rối rắm chen chúc màu sắc thường ngày. Nó lại để lộ ra cho mình thấy những êm đềm lãng mạn đầy kỷ niệm. Đi xe máy trên phố mà ngắm, đôi khi lại thấy vui vì hóa ra cái cây bàng góc phố kia vẫn thế suốt bao năm nay, cái cành to gấp khúc của nó vẫn làm dáng đúng như vậy suốt từ khi mình còn bé tới giờ. Nếu mình giờ mà đi xe đạp rẽ vào con phố đó, chắc hẳn ở cái ngõ nhỏ cạnh gốc bàng, con chó vàng tai cụp chắc chắn vẫn đang ghếch chân gãi tai và sủa gâu gâu khi mình đạp xe qua, chủ của nó chắc chắn lại quát “Giôn, im, chỉ được cái dọa trẻ con!”, còn mình sẽ nghĩ “bố mày lại ném cho quả pháo đùng bây giờ!”

Thời gian qua nhanh thật nhanh. Từ bé đến giờ tôi hầu như chỉ sống ở đây, với vài vệt đường của trung tâm Hà Nội cũ, nên hình ảnh và kỷ niệm của nó rất đậm đặc. Mỗi dịp năm cũ qua đi, năm mới đến, hay là đủ các dịp ba lăng nhăng nào đó trong năm, mà tôi muốn nhớ một chút, thì tôi nhớ ra đủ thứ. Khi nhớ lại thì những kỷ niệm bao giờ cũng êm đềm, cho dù khi xảy ra thì nó không được êm đềm cho lắm. Người ta thường hay nói là, khi mà cứ hay nghĩ về quá khứ thì tức là đã già. Những bọn hay nói thế, chắc là toàn sống với tương lai mà chẳng sống với hiện tại. Tôi thì thích hiện tại hơn, lúc nào tôi muốn một ngày hiện tại của mình thật là rõ ràng. Ngày hiện tại luôn rõ ràng và vì thế những ngày quá khứ cứ hiện ra vì có sự so sánh.

Hôm trước nhà bố mẹ vợ tôi luộc bánh trưng tết, tôi đưa ông già tôi sang để uống rượu chung vui cùng đun bếp lửa. Rượu tàn, tôi đưa ông già về rồi quay lại. Ông anh đồng hao bảo, ông già chú dạo này già quá. Ừ quả vậy, ông già tôi mấy năm nay đích thực là một người già rồi. Ông ấy chẳng quan tâm đến hiện tại của mình nữa, chỉ quan tâm tới tương lai mà những đứa cháu nội là đại diện. Mà không già sao được. Thời gian qua quá nhanh. Mới hôm nào thôi rất là gần, ông già tôi còn kèm cặp dạy học cho thằng cháu, con cả của ông anh đồng hao, để nó có thể lên cấp hai thành công. Ông già tôi không đạt kết quả tốt lắm, tôi phải nhảy vào. Rồi nó cũng lên được lớp 6 ổn thỏa. Thế mà giờ thì nó đã 20 tuổi và dẫn bạn gái về nhà cùng ngồi đun bánh chưng. Tôi bảo nó lấy cái đàn guitar của nó ra, chú dạy mày chơi Love me tender để mà còn hát cho bạn gái nghe. Giời ạ mua đàn mấy năm rồi mà vẫn còn không biết bấm E7 với F#. Quay sang hỏi ông anh là hồi đấy mua bao nhiêu, tính ra cái hồi ấy cũng đã bốn năm rồi.

***

Chiều nay 29 Tết, tôi lên văn phòng. Tôi muốn đến phòng làm việc để dọn dẹp nó, vứt đi hết những thứ rách nát của năm cũ, hy vọng một năm mới sẽ tươi đẹp hơn. Tôi dọn từng tờ giấy, từng đồ vật lủng củng trong ngăn kéo, từng cái bút chì bút bi. Cả những tờ giấy cũ và những cuốn sổ làm việc cũ, mà tôi vẫn cứ thích giữ lại. Những cuốn sổ cũ cũng có cái hay của nó. Tôi thích công việc của mình và nó cho tôi nhiều niềm vui. Mở một cuốn sổ cũ, nhìn mấy dòng ghi chép cũ, tôi lại hình dung ra được cái ngày ấy mình đang làm việc gì, với những ai, tôi ngồi làm việc ở cái bàn nào hồi đó, nghe cái tai nghe nào trong giờ làm việc, hay nghe những bản nhạc nào, hồi đó chạy con xe gì, rồi với cái xe đó thì mình chạy đi chơi ở đâu vào năm đó, như thế nào. Những hyperlink như vậy khiến tôi có thể ngồi cả buổi để nhẩn nha nhẩn nha. Thường mỗi năm tôi vẫn dành ra đôi ba ngày như vậy, thu dọn, mở lại những cuốn sổ cũ xem vài trang, rồi lại cất lên giá. Nhưng hôm nay tôi cho tất cả vào túi đựng rác.

Năm sắp qua này khác những năm trước. Tôi vứt những cuốn sổ cũ đi vì đã một năm qua tôi không buồn mở chúng ra và tôi hiểu rằng mình sẽ không còn muốn mở chúng ra nữa. Có một dấu chấm đã được chấm, dù có thể là dấu chấm xuống dòng, chấm hết chương, hoặc chấm hết một cuốn sách để đọc sang cuốn mới. Chỉ có tương lai mới trả lời được, nhưng chấm vẫn là chấm.

Tôi dọn dẹp phòng mình sạch sẽ tinh tươm như là vừa mới chuyển đến. Tôi bỏ bộ ấm trà cũ đi, đặt trên bàn bộ ấm trà mới mà các bạn đồng nghiệp mua tặng cho tôi. Đặt lên bàn đôi hộp bánh, một chai sâm banh, để ra tết đi làm tôi sẽ chúc mừng năm mới với các bạn. Tôi đặt lên bàn một chai cognac nữa. Tôi để dưới chân bàn hai chai whisky.

Nhưng rồi tôi thấy rằng mọi cái Tết từ khi đi làm, bao giờ tôi cũng ở lại muộn nhất ngày cuối tết, để thưởng thức một không gian cuối năm chỉ có một mình mình, uống một chút viết một chút. Thế nên tôi mở cái chai cognac, tự chiêu đãi mình ngày cuối năm ở văn phòng. Tôi mở nhạc nghe, chỉ nghe một bài nãy giờ, một bài của Mark Knopfler và vợ lão là Emmylou Haris, bài Love and Happines for You. Thật là một bài hát dịu dàng cho một ngày giáp tết.

Here’s a spinning wheel
Use it once you’ve learned
There’s a way to turn
The straw to gold
Here’s a rosary
Count on every bead
With a prayer to keep
The hope you hold

You will always have a lucky star
That shines because of what you are
Even in the deepest dark

Bài hát thật dịu dàng và vị cognac thật dịu dàng. Mày sẽ luôn có một ngôi sao may mắn chiếu sáng, kể cả trong bóng tối sâu nhất, bởi vì cái kiểu nó là như  thế.

Vào năm hơn hai mươi tuổi, trong một đêm lạnh giá băng đóng từng mảng trên cửa sổ mà vẫn phải mở hé cánh vì khói thuốc quá dày đặc, tôi chơi nguyên một chai vodka và viết một trong những thứ tôi yêu thích nhất và đến giờ vẫn thuộc lòng, là cái câu chuyện  nhảm nhí Đường đi dưới ánh mặt trời. Một câu chuyện thật trẻ trâu, nó chỉ có ý nghĩa nhắc nhở bản thân mình rằng mình lúc nào cũng sẽ vui, sẽ ngây thơ, tin tưởng vào con người, yêu tình yêu, và dở hơi biết bơi.

Tôi tin vào một ngôi sao của mình, ngôi sao nằm đâu đó trên bầu trời. Nó không phải là một ngôi sao thật sáng, nó sẽ bị che mờ đi khi chỉ cần một đụn mây mỏng trôi qua. Nhưng nó luôn ở đó, dù mây mỏng, mây dày, hay mưa, hay đèn đường quá sáng. Nó luôn ở đó.

***

Ngày mùng ba Tết, như mọi năm, tôi sẽ lại chở vợ con mình, lần này có cả ông già đi theo, lên bản ăn Tết H’mong. Góc núi nơi có căn nhà gỗ của vợ chồng tôi rất gần bầu trời. Vào những đêm trời trong, có thể leo lên máy nhà dùng một cái sào tre mà khều sao xuống được. Nếu gặp may trời trong, tôi sẽ đợi cho ông già và vợ con ngủ cả, tôi sẽ thức muộn hơn, và cùng với một ít rượu ngô hoặc whisky, tôi sẽ tìm ra ngôi sao của mình.

Tôi sẽ ngồi trước thềm nhà mình, gió lạnh quá thì tôi sẽ khều cho lửa to lên. Rồi say quá khuya quá tôi sẽ đi ngủ. Khi thức dậy sẽ lêu hêu một lúc rồi lại nhập vào một bàn rượu nào đó, nhai những miếng thịt gác bếp, hồ hởi bốc phét cho đến khi thằng nói tiếng Kinh thằng nói tiếng H’mong mà vẫn hiểu nhau, bởi đơn giản chúng ta yêu quý nhau.

Và một năm mới tốt đẹp sẽ đến, như mọi năm mới đã qua và mọi năm mới đang chờ.

Chai cognac này uống êm quá, tôi có thể uống nó cho đến khi lăn quay ra và ngủ một giấc. Nhưng chiều tối ngày hai chín tết, còn nhiều thứ phải làm, thế này là đủ. Vợ đang đợi ở nhà, phải đi mua mấy cái bóng đèn, mang mấy cái chai rượu quà tết còn lại này về nhà để tự xử. Tất cả mọi người sẽ còn phải bận rộn với đủ mọi thứ việc hiện ra, cho tới đùng một phát vào thời khắc sắp giao thừa, tự nhiên chả còn việc gì nữa cả không còn gì phải lo nghĩ và chúng ta chỉ còn đợi giao thừa để chúc mừng năm mới nữa thôi.

***

Tôi dành lại một chai whisky, giờ xuống biếu chú em bảo vệ rồi đi về. Chú em sẽ phải ngồi trực ở đây qua Tết, chai whisky này chắc sẽ khiến chú thêm vui.

Chúc mừng năm mới.

Written by Tequila

February 14, 2018 at 6:53 pm

Posted in Linh tinh

Linh tinh 18/01/2018

with one comment

Khuya hôm tôi nay cắm đàn ngồi tập Hotel California, thấy vui vẻ trẻ trâu lạ thường, như là năm tháng chẳng trôi qua gì cả và mình vẫn là thằng nhóc ngày nào. Cái đàn của mình thì đang cho bạn Hiệp mượn, cái đàn cầm tạm về nhà thì đứt dây, nên phải mượn đàn thằng em. Cái amply đàn điện xịn của mình thì đang vứt ở nhà bạn Tâm, phải lấy cái ampli cũ ra, vẫn ngon. Nhìn nó mốc meo, khổ thân nó lẽo đẽo đi theo mình và bị quăng quật suốt ít khi dùng tới. Đếm ra đã mười lăm năm kể từ khi mình nhấc nó ra khỏi cái kệ ở cửa hàng nhạc cụ gần bến metro VDNK thành phố Moscow. Mười lăm năm là bao nhiêu lâu nhỉ. Đủ để một đứa trẻ lớn lên. Có những người thì năm tháng sẽ làm họ trưởng thành hơn. Có những người thì năm tháng chỉ làm cho những thói hư tật xấu hay những niềm vui sống của họ càng ngày càng đóng kết cứng đơ đơ bám bết vào thân thể như lớp vảy của một con kỳ đà.

Tôi oánh được gần hết bè solo của Hotel, bèn dừng lại, tự thưởng cho mình mấy lon bia trong đêm khuya nay. Chưa đánh được hết, nốt chơi chưa được sạch, nhưng thế là cũng hiểu bài rồi, tập vài trận nữa là oánh tít mù. Nói thế này các bạn biết chơi guitar điện hay bọn trẻ trâu bây giờ cười cho, nhưng với tôi, thì chuyện này không đơn giản. Nó là cả một thời gian dài. Chuyện của tôi là chuyện giá như không có ruồi. Tôi chơi đàn rất năng khiếu, hồi nhỏ tập chơi cổ điển cũng chơi qua nhiều bản khó. Chẳng qua vì khi gặp được thầy tốt thì lại hết hứng tập cổ điển. Kỹ thuật nào cũng biết nhưng không kỹ thuật nào tới, ví như vê dây tremolo thì như bạn Nguyên bình luận là nghe như tiếng “ngựa què phi trên cao nguyên”. Sau chuyển qua oánh rock, cũng theo anh Thành Đà Nẵng tập được vài buổi, học được yếu quyết bend dây, bend ngon phết, rồi cứ thế tới giờ chẳng có tiến bộ nào. Còn phải đi học, đi làm đi ăn. Đàn ba cây ở nhà, tháng cầm xuống một lần. May giờ có band nhạc, hehe, band nhạc kỹ thuật tệ nhất Việt Nam. Chúng tôi làm nhạc, tự cho là, hay vãi. Nhưng không đủ trình đánh nhạc của mình. Ý tưởng thì nhiều mà tay đàn quá hạn chế. Giờ lại phải tạm ngưng, chuyển qua tập cover một số bản, để tăng kỹ thuật. Vậy mới thành ra giờ này lại ngồi tập Hotel.

Nói vậy chứ, những thằng “giá như không có ruồi” @Azit Nexin chính là những kẻ đóng góp không nhỏ cho nền nghệ thuật của nhân loại. Nghệ thuật không chỉ có đỉnh cao của những thằng con trác tuyệt, bọn chúng chỉ là những ngọn đuốc dẫn đường. Dưới ánh sáng của bọn chúng, bọn yêu nghệ thuật phấn khởi đi theo, và trong đoàn quân sẽ có nhiều nhiều những thằng con sẵn sàng cầm lấy ngọn đuốc, nếu mà không có ruồi. Bọn bị ruồi bâu là bọn luôn hiểu thứ ánh sáng của ngọn đuốc là gì, làm sao để đốt lên, chẳng qua vì có ruồi mà thôi. Chúng sẽ không bao giờ giống những thằng con nào đó, thường là bọn không hề biết và không hề quan tâm đến ruồi, những thằng con đó sẽ tiến lên và cầm lấy ngọn đuốc.

***

Tôi đang vật lộn với những trang viết của mình. Tôi viết hì hục ra một đống, rồi cả tháng nay bị bế tắc mãi không tiến thêm được. Ruồi nhiều quá! Tôi bị rơi vào cái bẫy của chính mình. Những cách viết lảm nhảm tản mạn bấy nay mà tôi vẫn thấy mình có lợi thế, hoàn toàn không có tác dụng gì trong dự án này. Tôi đang viết về một đề tài và một không gian mà mình không hề có trải nghiệm. Nó mang đến nhiều niềm vui nhưng cũng quá nhiều khó khăn. Ước gì mình có tài năng hơn hoặc ít ruồi đi. Cái bẫy của tôi là tôi muốn viết một cái gì đó đơn giản như câu chuyện kể, mà hay. Làm thế nào, làm thế nào. Những giới hạn hiện ra sừng sững trước mặt.

***

Đoạn trên viết tối qua.
Tối nay tôi đã phá đảo Hotel California. Tôi chơi qua được khúc outro trác tuyệt của nó. Dù dĩ nhiên, bend dây còn méo, một số chỗ còn bị vấp và không theo kịp nhịp. Nhưng vấn đề là mình chưa luyện thành thục và còn chưa nhớ hết các nốt, chứ không phải vấn đề kỹ thuật. Hai mươi năm đã trôi qua, từ khi ngồi học anh Thành đánh câu đầu của đoạn solo này, đến giờ tôi mới đi đến câu cuối. Bài nhạc không khó, chẳng qua trên đường có nhiều ruồi.

Chúng tôi thường nói với nhau, giá kể ngày xưa hồi anh em mình trẻ trâu, mà có đàn ngon, có thầy ngon, thì anh em mình oánh đàn chẳng kém gì ai. Và giờ anh em sẽ chạy xe ôm hết cả, hoặc đánh nhạc cover ở quán bar. May mà anh em trình quá phò nên đành là bỏ đam mê nhạc nhẽo mà xoay ra đi học hành rồi đi làm. Nhưng nói như vậy cũng chẳng đúng, cái gì xảy ra cũng có cái lý của nó cả, và nó là thứ phải xảy ra.

Đôi khi tôi nhìn thằng con mình, đứa con gái mình, bụng nghĩ, chúng mày có nên thích một thứ gì đấy duy nhất và xài cả đời cho niềm yêu thích đấy, để lên đỉnh cao hoặc không. Hay là chúng mày cứ như bố mày, cái gì cũng thích và chẳng cái gì cho ra hồn. Chẳng biết được. Thôi chúng mày cứ lớn lên và sống kiểu nào mà hợp với tạng chúng mày. Có cho bố mày được trở lại năm mười tám tuổi, thì bố mày cũng lại sống như đã sống thế thôi.

Nếu là một người khác, thì tôi sẽ chẳng được hưởng niềm vui sướng bây giờ. Ngày mai là một núi công việc hỗn độn mà sáng ngày ra tôi sẽ gác chân uống cafe và nghĩ về nó, công việc và tiền bạc. Ngày mai tôi sẽ tiếp tục tập Hotel để đến cuối tuần thì chơi với các bạn cho nuột. Ngày mai tôi sẽ tiếp tục nghĩ về chương tiếp theo của cuốn sách, nó sẽ phải ra như thế nào làm sao cho ổn hơn. Tôi sẽ tiếp tục nghĩ xem ca khúc đang viết dở sẽ đi tiếp như thế nào, đã ba tuần tôi chưa thể đẩy ra được câu điệp khúc dù là phần mở đầu đã rất tốt.

Còn bây giờ, thì tôi hớp nốt ly cognac này, hút nốt điếu thuốc này, bấm bấm đầu ngón tay tấy cả lên vì tập đàn, nghe nốt cái symphony này, một bản nhạc quá đẹp và tinh tế, vừa trong sáng lại vừa trầm ngâm. Nếu tôi là một người khác đi, ai sẽ sướng thay cho tôi cái lúc này.

Written by Tequila

January 18, 2018 at 2:08 am

Posted in Linh tinh

hết năm 2017 đẹp đẽ

leave a comment »

Tối ngày cuối năm, ngồi muộn lại văn phòng làm việc quen thuộc của mình. Đốt một cái nến thơm, cuốn mấy điếu thuốc lá, cafe, trà, nghe Rod Stewart với bộ bốn CD American Songbook  tuyệt hảo của ông. Tĩnh mịch và yên tĩnh, cái dàn nội địa Nhật Bản giá triệu rưỡi cho ra thứ âm thanh rất ngọt ngào.

Nói gì khi năm mới dương lịch sắp đến. Mở bọc nilon lấy ra cuốn lịch mới đặt trên bàn. Cuốn lịch được tặng, đẹp.  Trang đầu của nó, tháng Một, là gương mặt một đứa bé chẳng biết là trai hay gái, tóc bết vàng màu nắng, nó cười tinh nghịch và xòe hai bàn tay lấm lem xanh lè màu vẽ. Tự nhiên muốn biết tháng Một năm ngoái là cái gì, bèn thò tay lấy trong thùng rác dưới chân bàn ra cuốn lịch cũ vừa vứt lúc nãy, giở trang đầu của nó, thì là một cái ảnh chụp bờ sông Hội An, lòe loẹt và xấu, chả có liên quan gì, lại vứt vào thùng rác.

Một năm thật dài mà đã nhanh chóng trôi qua, với những trải nghiệm mới mẻ rất không hay ho. Thôi thì tặc lưỡi cuộc đời nó như thế, có khi những con đường bằng phẳng lại dẫn tới bùn lầy, có khi những con đường bùn lầy lại dẫn đến một phong cảnh đẹp đẽ. Những con đường bằng phẳng không làm tôi hứng thú, cho nên đôi khi con đường bùn lầy được chọn do bản tính tò mò và phiêu lưu, nó dẫn mẹ xuống vực.

Thôi thì lại tặc lưỡi, tái ông thất mã, biết đếch được, let it be.

Nhiều năm sau này, tại một quán bar cũ rích, đêm cuối năm cưa một chai whisky có vị gì đó khá tệ, tôi sẽ hỏi thằng con mình, là vào những thời điểm tồi tệ, bố mày buồn chán lo lắng và khổ sở, thấm thía sự ngu xuẩn của bản thân, thất vọng sâu sắc với những gì bố mày nghĩ bố mày là, thì mày nghĩ bố làm gì, con giai. Thằng con giai chắc chắn sẽ bảo, thì bố uống rượu và chơi game, lúc nào bố chả uống rượu và chơi game. Đúng vậy con giai. Thượng đế sinh ra rượu và các trò chơi, không phải để giúp chúng ta vượt qua được các vũng lầy, mà để chúng ta chìm ngập cổ trong bùn lầy với niềm vui vẻ. Thế mà hôm nay mày lại cho bố mày uống cái thứ tệ như này, đổi bar khác đi con giai.

Năm 2017 này còn mấy tiếng nữa là hết, tôi mở thư mục chứa những tài sản của mình.

Thư mục nhạc có gần hai chục file nhạc, tất cả đều đang dở dang. Vài ca khúc phổ biến được phối lại, vài ca khúc đang làm với các bạn, còn lại là những ca khúc và đoạn nhạc dở dang. Có những file nhạc được có mấy chục giây, rồi tắc đường, vứt đấy không biết làm gì tiếp với chúng, dù chúng khá đẹp. Hai chục file nhạc này, tính ra cũng phải cả hơn trăm tiếng đồng hồ. Có những đêm miệt mài, quên hết mọi thứ, cầm guitar gảy gảy viết viết, tạo ra một thứ hay ơi là hay, đến sáng ra nghe lại thì chả còn thấy hay nữa. Rồi hiểu rằng lúc sướng nhất chính là lúc viết nó. Đã sướng rồi thì những chuyện tiếp theo không còn quan trọng lắm. Để hôm nào phải dành một ngày ra, tự chơi tự hát nhạc của mình, thu lại cho nó có gì đó thành phẩm vậy.

Một thư mục khác, toàn là chữ. Một cuốn sách mà đặt tay vào viết mới thấy hóa ra là nó dài vãi chưởng. Mấy chục trang A4 đặc chữ mà mới chưa được đoạn đầu. Đã thế đọc lại còn thấy quá thiếu hụt, phải bổ sung da thịt cho nó. Hay là viết lại từ đầu? Hay là sửa mấy chương đầu này bằng một chai hảo hạng cho nó bay. Hay là cứ viết tiếp đi, niềm vui là trong lúc viết chứ đâu phải lúc đọc lại.

Cái hôm uống whisky với thằng con, chúng tôi sẽ bỏ cái bar ấy để đến một bar khác và uống một thứ nặng hơn, rồi tôi bảo nó. Thế nhưng mà con giai ạ, khi mà hiểu rõ sự ngu dốt và thất vọng nhất vào bản thân mình, thì bố lại dám nhảy vào chơi những cái game mà bố luôn thèm muốn nhưng trước đó thì không đủ dũng khí để chơi. Bố cứ sợ nó sẽ không ra gì, làm sao mà có thể làm nổi nhạc hay viết nổi sách đây. Bây giờ bố chẳng ngại nữa. Những game khó này không dành cho những người cứ sợ rằng người khác sẽ đánh giá sản phẩm của mình là hay hoặc không hay. Cái việc quan trọng nhất, là làm nó. Vào những lúc mà nỗi phiền muộn kéo dăng khắp phố phường, nỗi lo lắng khiến ta sợ hãi, nỗi sợ hãi ta là ai ta sẽ ra sao, thì là lúc mà ta nên ngồi vào máy tính với niềm tin tưởng vào thứ ánh sáng đẹp đẽ mà dù ta không  có nhưng ta muốn hướng tới. Ánh sáng đó sẽ soi đường, sẽ đánh tan đi những đen tối của rầu rĩ và thất vọng, sẽ cho chúng ta một vài thứ lủng củng xù xì nào đó, là của chính bản thân mình. Đó là tự do.

Hôm nay trước khi năm 2017 tồi tệ và đẹp của tôi khép lại, tôi ngắm lại tài sản của mình, một thư mục nhạc và một thư mục viết dở. Không có gì đáng phàn nàn.

Và cuối cùng thì, cái năm 2017 tồi tệ và đẹp này, với những nguy khốn và gắng gượng của nó, khiến tôi cảm thấy một cách giản dị hơn, rằng chẳng có gì quý giá và vinh quang hơn việc đêm về nhìn thấy những đứa trẻ của mình ngủ ngon và cười trong những giấc mơ thơ trẻ hâm đơ của chúng.

Written by Tequila

December 31, 2017 at 9:18 pm

Posted in Linh tinh